Het onderzoek naar sjoemelsoftware bij dieselmotoren van Volkswagen breidt uit naar de benzinemodellen van premiumdochter Audi. Duitse en Amerikaanse toezichthouders kijken naar een mogelijke vorm van fraude met software om uitstoot van gassen kleinere te laten lijken dan ze zijn.
Volkswagen moet al 11 miljoen dieselauto’s terughalen om de software die de uitstoot kunstmatig laag hield bij metingen te vervangen. Het bedrijf heeft reeds 16,5 miljard dollar apart gezet voor rechtszaken en schikkingen in juridische procedures vanwege de sjoemelsoftware. Bij dochter Audi lagen al 80.000 zescilinder TDI motoren onder het vergrootglas.
Volkswagen heeft inmiddels gereageerd op een bericht van de kranten Süddeutsche Zeitung en Bild am Sonntag dat sommige modellen van Audi anders reageren in een testsituatie dan op de weg. Dat verschil voedt de gedachte dat er gerommeld is met de software, zoals dat bij Volkswagen diesels eerder gebeurde, hoewel men dat in Wolfsburg lange tijd ontkende. In de testsituatie kan de zogeheten ‘stuurtruc’ het tot “incorrect readings and results” leiden, aldus de verklaring.
De verklaring komt een week nadat de voorzitter van de raad van commissarissen van Volkswagen Group, Hans Dieter Pötsch, erkende onderwerp te zijn van justitieel onderzoek. Hij was jarenlang als financieel directeur verantwoordelijk voor de toetsing van nieuwe softwareprogramma’s bij Volkswagen. Volgens Bild am Sonntag was de top van Audi op de hoogte van de fraude met de uitstoot bij de benzinemodellen.
Voor wie nog niet gelezen had over deze stuurtruc: indien het stuurwiel niet bewogen wordt, dan houdt de motor een ‘opwarmstand’ aan waarin relatief weinig benzine wordt verstookt. Maar indien het stuur meer dan 15 graden verdraaid wordt, oftewel de laboratoriumsituatie verlaat, dan zal de motor overschakelen naar een veel minder zuinige stand met aanzienlijk meer CO2-uitstoot.
Volgens de Californische milieudienst CARB (California’s Air Resources Board) omzeilt Audi bij sommige modellen met de stuurtruc de officiële uitstoottest. De dienst heeft de fraude afgelopen zomer ontdekt, oftewel: Audi ging door met frauderen lang nadat moeder Volkswagen tegen de lamp was gelopen. Het zou gaan om honderdduizenden auto’s van het premiummerk die voorzien zijn van het automaattype ‘AL551′. Audi monteert deze transmissie in ondermeer de A6, A7 Sportback en Q6.
In de VS wordt onderzoek gedaan naar niet alleen het manipuleren van de uitstoot, maar ook naar het mogelijk toedekken van de affaire. Het concern staat zowel boetes van landelijke overheden als staten te wachten als die aanklacht bewezen wordt. Daarnaast zullen boze belastingdiensten claims gaan indienen.
Dat de belastingdiensten hun geld terug willen, komt doordat de modellen van Audi via de stuurtruc op papier zuiniger zijn en dus minder CO2 uitstoten. Dat kan door overheden fiscaal beloond zijn. In Nederland bijvoorbeeld via een verminderde BPM afdracht of lagere bijtelling voor zakelijk rijders. De fraude kan mede verklaren waarom het gas tussen het reële verbruik van de auto’s en de officiële waarde zo groot is. Volgens het Amerikaanse ICCT, dat het Volkswagen schandaal vorig jaar aan het licht bracht, gaat het om een discrepantie van ruim 40 procent.
De fraudevondst bij Audi is ook vervelend voor het hoofdkantoor van Volkswagen. De krant Bild am Sonntag zegt in het bezit te zijn van een document waarin de directeur die eindverantwoordelijk is voor de motoren en transmissies vraagt wanneer het schakelprogramma (met de software voor de stuurtruc) eindelijk klaar is. Tot nu toe zei Volkswagen dat het hoogste echelon niet op de hoogte was van de fraude en kregen lager geplaatste ingenieurs de zwarte piet. Dat blijkt dus niet te kloppen.
De Amerikaanse instanties willen daarom de baas van Audi, Rupert Stadler, opnieuw gaan ondervragen. Eerder veegde het door Volkswagen ingehuurde advocatenbureau Jones Day het straatje voor hem schoon, maar daar geloofd de CARB ondertussen niks meer van. De kans dat de 16,5 miljard dollar genoeg is om alle fraudezaken en daaruit resulterende claims en boetes af te handelen, wordt met de dag kleiner.