Werknemers van Volkswagen importeur Pon hebben in de periode 2001-2011 topambtenaar Jacques H. van het Ministerie van Defensie in de watten gelegd om maar bestellingen voor auto’s te kunnen noteren. H. kon daardoor snoepreisjes maken naar onder meer Athene, Turijn en Vancouver.
Dat is gebleken tijdens de rechtszaak tegen H. in de zogenoemde zaak Dotterbloem over corruptie bij de aanbesteding van auto’s voor defensie en de politie. Het openbaar ministerie legde daarbij mails van de Pon werknemers op tafel waaruit de vele omkoopactiviteiten duidelijk naar voren kwamen. H., die 30 jaar bij defensie werkte en daar verantwoordelijk was voor het wagenparkbeheer, verweerde zich met de stelling dat dergelijke snoepreisjes destijds gebruikelijk waren “in de wereld”.
“Het was niet meer of minder dan relatiebeheer en het stelde verder niet zo gek veel voor”, zo laat H. tijdens zijn verhoor weten. “De tijden waren toen anders, maar achteraf gezien is het misschien toch niet helemaal goed geweest”. Voor Volkswagen importeur Pon waren mannen als H. een belangrijk contact, omdat hij bij een sleutelpositie had als het ging om orders en aanbestedingen.
Pon stelde niet alleen leenauto’s beschikbaar aan de ambtenaren, maar zorgde er ook voor dat zij tegen zachte prijsjes onderhoud konden uitvoeren aan zijn eigen auto. Verder kocht H. voor een verdacht lage prijs en via een al even verdachte constructie een Audi A6. De verdachte aanbestedingen hadden betrekking op de aanschaf van 1.667 exemplaren van de Volkswagen Amarok voor Defensie en 1.330 auto’s per jaar voor de politie.
In de zaak Dotterbloem staan 6 (voormalige) rijksambtenaren terecht (4 van het Ministerie van Defensie en 2 van de politie) alsook 5 oud-medewerkers van autobedrijven. Tijdens de marathonzitting, die tot en met 16 januari duurt en in totaal 15 dagen in beslag neemt, zal ook de voormalige minister van defensie, Hans Hillen (CDA), als getuige worden gehoord. Dat zal gebeuren op 19 december.
Het onderzoek naar mogelijk corrupte praktijken bij de aanschaf van auto’s voor de politie en Defensie kwam op gang na een brief van een klokkenluider in 2011 aan toenmalig justitieminister Ivo Opstelten, over corrupte praktijken rond de aanbesteding en aanschaf van auto’s voor het ministerie van Defensie en de politie. Een aantal zaken werd eerder met boetes en taakstraffen afgedaan. Grote bedrijven, zoals Volkswagen importeur Pon, schikten hun zaken met het Ministerie van Justitie voor miljoenen euro’s.
De boodschap is dus duidelijk: wie geld heeft, kan er voor zorgen dat hij buiten schot blijft. Ook al is dat geld, zoals in het geval van Volkswagen importeur Pon, verdiend met kwalijke omkooppraktijken van ambtenaren. Gelukkig zijn er in Nederland ook importeurs en dealerholdings die zuiver op de graat zijn en dus wel blijk gaven van integer en ethisch verantwoord gedrag. Hulde voor hen.