Afgelopen maandag is de eerste serie van 15 stuks in het Chinese Sjanghai geproduceerde exemplaren van de Tesla Model 3 afgeleverd aan klanten.
Met deze handeling doet topman Elon Musk de buitenwereld opnieuw versteld staan, want de eerste steen voor de betreffende fabriek werd minder dan een jaar geleden (om precies te zijn op 7 januari 2019) gelegd. De productiefaciliteit heeft de capaciteit om op jaarbasis 500.000 (elektrische) auto’s te kunnen bouwen. Musk zal blij zijn met de vlotte gang van zaken rondom de bouw van de Chinese fabriek. In 2017 sprak hij namelijk bij de productiestart van de Model 3 in eigen land nog over een “production hell”.
Kijkend naar de productiecapaciteit van 500.000 auto’s op jaarbasis kan dus met recht gesproken worden van een ‘giga factory’. En het is begrijpelijk dat Musk zich niet ingehouden heeft bij het plannen van de productiecapaciteit want China ’s is werelds grootste afzetmarkt voor auto’s, óók die voor elektrische modellen. De nieuwe fabriek in Sjanghai heeft 2 miljard dollar gekost en is de eerste buitenlandse productiefaciliteit van Tesla in het buitenland. Dat de bouw van de Model 3 in China veel sneller kon worden opgestart dan 2 jaar geleden in eigen land, komt nou eenmaal doordat Musk net als ezels zich niet 2 keer aan dezelfde steen stoten.
In de nieuwe Chinese fabriek lopen nu reeds 1.000 exemplaren van de Model 3 per week van de band. De voorserie productie begon afgelopen oktober. Het recordtempo waarin de fabriek werd gerealiseerd is volgens Musk maatgevend voor de toekomstige groei van Tesla. De Amerikaanse producent van elektrische auto’s heeft in het derde kwartaal van 2019 haar omzet in China met 64 procent weten op te voeren. In de loop van dit jaar zal de productie worden opgevoerd tot 2.000 exemplaren van de Model 3 per week. Uiteindelijk moet de output doorgroeien tot 3.000 eenheden.
Musk denkt in China land nog veel meer klanten te kunnen trekken met lokaal geproduceerde exemplaren van de Model 3. Immers, die auto’s kunnen wegens het ontbreken van importbelasting tegen een veel scherper tarief worden aangeboden. Analisten spreken van een prijsverschil van 20 procent. Bovendien is de Model 3 volgens Musk veel meer op maat gesneden voor China dan de grotere types van Tesla. En zonder importbelasting is de Model 3 volgens de topman niet duurder dan qua formaat vergelijkbare auto’s met een benzinemotor.
China heeft voor Musk de rode loper uitgerold, vermoedelijk om de gesprekken met de Amerikaanse regering van Donald Trump over een nieuw handelsverdrag niet onnodig te belasten. Het Aziatische land stelde in het verleden als eis dat buitenlandse autofabrikanten in China een joint venture partner moesten zoeken, maar die voorwaarde is sinds vorig jaar van tafel. Tesla profiteert als eerste van die liberalisatie. “Ik denk dat China de grootste afzetmarkt voor de Model 3 kan worden”, aldus Musk.
Om de klanten tevreden te houden, zal Tesla het aantal servicecentra en snelle laadstations in China dit jaar gaan verdubbelen. Het aantal werknemers dat zich bezig houdt met ‘after sales’ activiteiten zal worden uitgebreid van 600 naar 1.500. Om de klanten verder in de watten te leggen, zullen in de in China verkochte auto’s van Tesla films bekeken kunnen worden. Ook is er aan boord toegang tot internet spelletjes. Deze entertainmentfuncties zijn uit veiligheidsoverwegingen evenwel niet beschikbaar als er wordt gereden.
Autofabrikanten verkochten in de eerste 11 maanden van 2019 afgerond 1,04 miljoen elektrische en stekker hybride modellen in China. Dit aantal was goed voor een marktaandeel van 4,5 procent, zo blijkt uit gegevens van de China Association of Automobile Manufacturers. Als het aan Wang Bin, een senior vertegenwoordiger van het ministerie van Economische Zaken, ligt is dit nog maar het begin. China streeft naar een volledig transitie van conventioneel aangedreven auto’s naar elektrische modellen. En Tesla mag daar gerust een graantje van meepikken want zij heeft belooft te streven naar 100 procent lokale inkoop van de diverse componenten. Nu is dat nog 30 procent.
Beleggers hadden sinds afgelopen najaar al verwacht dat Tesla zijn zaken dit keer beter op orde zou hebben. Zij zorgden voor een gestage stijging van de aandelenkoers, helemaal nadat Musk in oktober bekend maakte in het derde kwartaal winst te hebben gemaakt met zijn elektrische auto’s. Tesla is daardoor op de beurs nu royaal meer waard dan General Motors en Ford. Sinds de bekendmaking van de resultaten over het derde kwartaal, 23 oktober jl., is de koers van het aandeel Tesla met 63 procent gestegen.
Toch zijn er altijd sceptici. Zoals Jeffrey Osborne, een analist bij Cowen & Co., die voorspelt dat Tesla zijn jaardoelstelling voor wat betreft de verkopen niet zal halen. Dat komt vooral doordat de vraag naar de Model S en Model X is ingestort. Verder betwijfelt hij of de vraag naar de Model 3 in 2020 op hetzelfde hoge niveau zal blijven als vorig jaar. Dat komt niet alleen doordat de subsidies voor elektrische auto’s in China gestaag worden afgebouwd, maar hij noemt ook specifiek Nederland waar zakelijk rijders vanaf vandaag meer bijtelling moeten gaan betalen.
Osborne feliciteert Tesla met het feit dat het bedrijf inmiddels een zeer toegewijde fanbase heeft opgebouwd die een oogje toeknijpen bij de slechte bouwkwaliteit en de waardeloze service, maar dergelijke tekortkomingen zullen adoptie van het jonge automerk door het grote publiek in de weg staan. Dit zure commentaar van Osborne neemt niet weg dat de nieuwe Chinese fabriek beslist een mijlpaal is voor Tesla. En een nieuw ankerpunt annex opstap voor het bedrijf richting een écht mondiale status.
Tesla maakte in november bekend ook in Duitsland een grote fabriek te zullen gaan bouwen om zo beter in te kunnen spelen op de grote vraag naar elektrische auto’s in Europa. En misschien zijn de aldaar te bouwen exemplaren van de Model 3 en de nog te introduceren Model Y (een technisch identieke cross-over versie) wel het beste wapen tegen nieuwe Chinese debutanten in de vorm van NIO. Veel beter dan de Volkswagen ID.3 of de Mercedes-Benz EQ C. En misschien lukt het Musk ook om de aanval van de nieuwe Polestar 2 en de nog te introduceren BMW iX3 af te slaan. Deze beide modellen zullen enkel in China worden gebouwd en niet in Europa.
