Volkswagen topman Diess overleeft stoelendans

0

Het geschil tussen delen van de Raad van Commissarissen en de voorzitter van de Raad van Bestuur van de Volkswagen Groep is voorlopig beslecht: Herbert Diess behoudt zijn functie als CEO van de Volkswagen Groep. Toch zijn er een aantal managementwijzigingen doorgevoerd na de vergadering van de toezichthouder. Zo wordt in het nieuwe jaar het hoofd van het Volkswagen merk, Ralf Brandstätter, gepromoveerd tot de Raad van Bestuur.

Diess zal zich in de toekomst vooral gaan bezighouden met strategische vraagstukken bij het grootste autoconcern van Europa, zoals de nieuwe softwaredivisie Cariad. De algehele zeggenschap over de volumemerken Volkswagen, Skoda en Seat, en over de lichte bedrijfswagens, zal in eerste instantie bij de CEO blijven liggen, in ieder geval tot het midden van 2022. Vanaf de zomer zal Brandstätter echter verantwoordelijk zijn voor de belangrijke, maar recent aanzienlijk verzwakte Chinese business die eerder aan Diess was toegewezen. Na een overdrachtsfase zal Skoda baas Thomas Schäfer dan de verantwoordelijkheid voor het hoofdmerk VW Passenger Cars overnemen.

Diess licht toe dat hij de nieuwe structuur en de uitbreiding van het topmanagement team niet als een beperking van zijn eigen competenties ziet: “Ik kan niet klagen over een gebrek aan verantwoordelijkheid”. Er waren evenwel intensieve discussies nodig om de reorganisatie voor elkaar te krijgen. Diess had ook een specifieke boodschap voor de ondernemingsraad en de deelstaat Nedersaksen, die een grootaandeelhouder is: “Wij zullen onze communicatie in de toekomst meer coördineren. Ik geloof dat wij de dialoog kunnen intensiveren”. Hiermee laat Diess zien de vredespijp te willen roken na eerder hard in aanvaring te zijn gekomen met vooral de ondernemingsraad.

De reorganisatiebeslissingen werden voorafgegaan door speculaties over de toekomst van Diess. De situatie was sinds eind september extreem gespannen. De voorzitter van de Raad van Commissarissen, Hans Dieter Pötsch moest opnieuw bemiddelen. Dat was allesbehalve goed, zegt Pötsch nu. Na een periode van vermijdbare onzekerheid is er echter een kans om belangrijke kwesties “constructief vooruit te helpen”. Er had zich eind september namelijk opnieuw een confrontatie met de ondernemingsraad voorgedaan nadat Diess in een vergadering hardop zou hebben nagedacht over het mogelijk noodzakelijk schrappen van tienduizenden banen. Eerder had hij, volgens informatie van bronnen binnen Volkswagen, ook andere managers om verdere besparingssuggesties gevraagd. Dat was tegen het zere been van de zeer invloedrijke personeelsvertegenwoordiging bij Volkswagen, die zich buiten spel gezet voelde.

De ondernemingsraad uitte vervolgens scherpe kritiek op Diess. Ondernemingsraad chef Daniela Cavallo koos er voor om de CEO zowel intern als in een ondernemingsvergadering publiekelijk aan te vallen. Maar nu zegt ze dat de verschillen voorlopig “opgelost” zijn. Ook is ze optimistisch “dat wij in de toekomst verstandig kunnen samenwerken”. Maar tegelijkertijd waarschuwde ze: “Ik heb er geen belang bij dat wij dagelijks in het openbaar over dergelijke conflicten in de pers moeten lezen. Dat doet ook iets met de werknemers van Volkswagen”.

Controversiële standpunten liggen echter in de aard der dingen bij Diess. Ook Nedersaksen had als op één na grootste aandeelhouder aangegeven deze stijl niet meer volledig te ondersteunen. Premier Stephan Weil spraken van een sfeer van “onzekerheid die zich overal verspreidt”. Om geen extra olie op het vuur te gooien, houdt hij het nu bij commentaar op de investeringsplannen: “Volkswagen is consistent op de weg van transformatie naar een compleet nieuwe wereld van (auto)mobiliteit”.

De Volkswagen Groep verhoogt opnieuw aanzienlijk haar uitgaven voor het wereldwijde fabrieksnetwerk en nieuwe technologieën in de aanstaande cyclus van 5 jaar. Het totale bedrag is 159 miljard euro. Meer dan de helft hiervan is bestemd voor zaken als elektrische mobiliteit, netwerken en software. Dit zijn wederom hogere uitgaven ten opzichte van het voorgaande jaar. Maar de kansen om de winstmarge duidelijk te verhogen, zijn goed, zo laat een woordvoerder van de Volkswagen Groep ter geruststelling weten. Maar van Diess is bekend dat hij niet wil weten van een status quo situatie. Het merk Volkswagen haalt weliswaar de hoogste gemiddelde winstgevendheid in een vergelijking met zijn directe concurrenten, maar dat is volgens de topman geen reden om de olifant in de kamer te benoemen: het feit dat Volkswagen met 30.000 tot 35.000 werknemers minder toe kan. Maar bij de ondernemingsraad is er verwarring ontstaan over de interpretatie van de woorden van Diess en over de exacte omvang van eventuele bezuinigingen. Cavallo stoorde zich ook aan het feit dat Diess, vanuit hun oogpunt, geen voldoende solide strategie heeft voor de crisis met de toelevering van halfgeleiders. De CEO krijgt het verwijt te veel tijd te spenderen aan afspraken met de media en te vaak voor de camera te poseren met Tesla baas Elon Musk.

“Het zou een grap zijn geweest in de industriële geschiedenis als Herbert Diess niet langer de CEO van Volkswagen was. Alles wat nu is besloten in termen van grote investeringen, is gebaseerd op zijn strategie”, aldus auto-expert Ferdinand Dudenhöffer. “Hij pakte de grootste herstructurering in de geschiedenis van Volkswagen aan en haalde het autoconcern uit het donkere Dieselgate verleden”, vervolgt Dudenhöffer, die de positie van Diess in de groep niet als verzwakt beschouwt. En ongeacht de geschillen staat Diess hoog aangeschreven in de auto-industrie. Veel investeerders vinden zijn koerswijziging in de richting van elektrische mobiliteit en software moedig en essentieel. De ondernemingsraad en de medewerkers hebben in principe niets te klagen, integendeel, zij zien ook de noodzaak van snelle veranderingen. Maar Diess marcheert misschien soms wel erg ver voor de muziek uit. Daardoor kan zijn aanpak als provocerend en  onvoorspelbaarder worden geïnterpreteerd.

Met name de hoofdfabriek in Wolfsburg wordt door het tekort aan microchips onderbenut en er is altijd werktijdverkorting. Dat leidt tot onrust. Dit jaar kunnen hier maar net zo weinig auto’s worden geproduceerd als eind jaren vijftig. De ondernemingsraden heeft in dit kader gevraagd om de productieorder voor een ​​ander elektrisch model voor de site, ongeacht de geplande Trinity (werktitel, red.) die vanaf 2026 in productie moet gaan. Diess lijkt pas met een nieuwe productieorder over de brug te willen komen als er een akkoord is over de reductie van het aantal werknemers. Dat standpunt wordt in ieder geval niet openlijk bekritiseerd door de belangrijkste aandeelhouders, de families Porsche en Piëch. Zij hebben de zaakvoerder meermaals uitdrukkelijk gesteund. En zo lang zij dat blijven doen, zit Diess op rozen. Misschien exemplaren met stekelige stengels, maar toch. 

Reageren is niet mogelijk.