Door een zelfgeschreven studie als onafhankelijk onderzoek te presenteren, wilde Aston Martin elektrische auto’s in een slecht daglicht plaatsen. Maar nu duidelijk is geworden dat dit rapport fake is, is de Britse autobouwer in de problemen gekomen.
Aston Martin maakte naam als hofleverancier van auto’s voor de James Bond films. Maar nu ligt de Britse autobouwer onder vuur voor het presenteren van een studie die de milieuvriendelijkheid van elektrische personenwagens in twijfel trekt. Nu is er inderdaad een stevig tegengeluid over hoe ‘groen’ dergelijke auto’s nou daadwerkelijk zijn als je ook de stroomproductie en de fabricage van batterijen meeneemt, maar het probleem is dat Aston Martin het onderzoek als “onafhankelijk” presenteerde. Die claim is inmiddels doorgeprikt.
In het studierapport wordt geconcludeerd dat elektrische auto’s door de CO2-intensieve productie van onder meer de batterijen pas na 80.000 kilometer rijden ‘groener’ worden dan personenwagens met een benzinemotor. Die uitkomst werd breed opgepikt in de Britse pers. Onder meer The Times, The Daily Telegraph en The Daily Mail berichtten over de studie die werd uitgevoerd door het ‘onafhankelijke’ bureau Clarendon Communications. Maar nader onderzoek leerde dat het studierapport in opdracht van onder meer Aston Martin, Bosch, Honda en McLaren was geschreven.
Dat Aston Martin, dat haar plannen voor elektrische modellen in de ijskast heeft gezet (zo gaat de hier boven afgebeelde Rapide-E niet in productie), een dergelijke studie ‘bestelt’, is misschien weinig opzienbarend. Maar Michael Liebreich, de CEO van denktank Bloomberg NEF, ging dieper graven. Hij ontdekte dat het onbekende Clarendon Communications pas in februari was opgericht en blijkbaar geen personeel in dienst had, op één directeur na: Rebecca Stephens. Meer nog: Stephens blijkt de echtgenote te zijn van James Stephens, de communicatiedirecteur van … Aston Martin.
In het rapport viel onder meer te lezen dat het produceren van een elektrische auto 63 procent meer CO2-uitstoot oplevert. Aston Martin heeft inmiddels toegeven “meegewerkt te hebben” aan de studie, die als “onafhankelijk” gepresenteerd werd. Het slinkse lobbywerk kreeg ondertussen de naam ‘Astongate’. De timing van de publicatie was dan ook niet toevallig: een week eerder had de Britse regering van Boris Johnson aangekondigd dat zij in 2030 de verkoop van auto’s die rijden op fossiele brandstoffen wil gaan verbieden. Daarmee werd veel media-aandacht voor de transitie naar elektrisch rijden gegenereerd.
Nog vóór Liebreich zijn ontdekking deed, werd de studie al doorgeprikt door Auke Hoekstra. De Nederlandse onderzoeker, verbonden aan de TU Eindhoven, bouwde al een stevige reputatie op bij het weerleggen van vergelijkbare studies, die vaak goochelen met data om de ecologische voetafdruk van elektrische auto’s op te blazen. “Wat niet wegneemt dat zij inderdaad voor meer CO2 zorgen tijdens de productie”, zegt Hoekstra. “Elektrische auto’s zijn groener dan exemplaren die op fossiele brandstoffen rijden. Wij zullen ze nodig hebben, maar ze zijn geen panacee voor het klimaat”.
De plannen van premier Boris Johnson om de verbrandingsmotor vanaf 2030 in de ban te doen, is in Groot-Brittannië een heet hangijzer. Met name fabrikanten van sportwagens zien de bui al hangen. Katten in het nauw maken rare sprongen. In dit geval heet die ‘kat’ niet Jaguar of Puma, maar Aston Martin. Die hier hier een flinke misser mee begaan. Dit neemt niet weg dat de rol van Honda opmerkelijker is. Deze autofabrikant wil vanaf 2022 namelijk alleen nog maar (deels) elektrische modellen verkopen in Europa (stekkerloze hybride modellen meegerekend).