De op diesel rijdende personenwagen is steeds minder te zien op de Nederlandse wegen. Al jarenlang daalt het verkoopaandeel van dit type auto’s, en daarmee ook het aantal diesels dat in Nederland rondrijdt. Niet alleen nieuwe exemplaren worden amper nog verkocht. Ook naar tweedehands diesels is nog maar weinig vraag. Dat populariteitsafname begon naar het sjoemelsoftware schandaal bij Volkswagen, maar de huidige hoge dieselprijs zorgt voor een laatste zetje.
“Die markt is echt geïmplodeerd”, zegt Niels Oude Luttikhuis, eigenaar van ikwilvanmijnautoaf.nl. Dat bedrijf bemiddelt tussen consumenten die hun auto willen verkopen en autobedrijven die auto’s opkopen. De lage vraag naar dieselauto’s komt vooral doordat diesel de laatste tijd vaak duurder is dan benzine. Sinds de Verenigde Staten en Israël eind februari een oorlog begonnen tegen Iran is de dieselprijs omhooggeschoten. De adviesprijs van diesel is nu zo’n 2,77 euro per liter, voor benzine is dat 2,71 euro. Voor de oorlog met Iran was de adviesprijs van diesel zo’n 2,03 euro en die van benzine 2,26 euro. En een voordeel van een dieselauto was voorheen nou juist dat je goedkoper uit was als je veel kilometers maakte.
10 jaar geleden reden er nog bijna 1,4 miljoen dieselauto’s rond in Nederland. Nu zijn dat er nog zo’n 560.000, zo blijkt uit cijfers van de Bovag. “Door de recordhoge dieselprijs is het totaal niet meer interessant om diesel te rijden”, zegt Oude Luttikhuis. “Er is een dieseloverschot, je komt er moeilijk vanaf. Het aanbod is er wel, ze worden bij ons aangemeld. Maar de vraag is heel laag”.
Ook de Bovag zegt dat het financieel steeds minder interessant is om in een diesel te rijden. En dat merken dealers. “Het aantal dagen dat gebruikte diesels daar te koop staan, neemt toe. Ze raken ze minder makkelijk kwijt”, zegt een woordvoerder van de autobranchevereniging. Ook neemt de restwaarde de laatste jaren snel af volgens de Bovag. “In de afgelopen 10 jaar is die gehalveerd, van 31 naar 15 procent voor een diesel van 5 jaar oud”. Een Volkswagen Golf TDI die in 2021 nieuw voor 34.500 euro is gekocht, is nu (met 200.000 km op de teller) nog zo’n 5.200 euro waard.
Echt oude dieselauto’s, van zo’n 20 jaar, gaan volgens bemiddelaar Oude Luttikhuis voornamelijk nog naar de sloop. En er worden ook nog diesels geëxporteerd. “Maar die export gaat nu ook niet meer zover als vroeger. Toen gingen er veel richting Oekraïne. Vanwege de oorlog is dat nu minder. En alle oude auto’s konden vroeger naar Polen, maar ook dat is nu minder”. Volgens hem gaan dieselauto’s van Toyota vaak nog wel naar Afrikaanse landen, waar het Japanse merk populair is. De afgelopen 5 jaar werden er in totaal bijna 600.000 gebruikte diesels geëxporteerd naar het buitenland, zo becijferde de Bovag.
Voor dieselauto’s betaal je in Nederland meestal meer wegenbelasting dan voor een vergelijkbaar model met een benzinemotor. Dat is onder meer doordat ze meer wegen, met name door het zwaardere motorblok. Voor bepaalde dieselauto’s betaal je sinds 2020 een extra fijnstoftoeslag voor de wegenbelasting omdat ze extra vervuilend zijn. Ook hebben allerlei steden een milieu zone waar je met een oudere dieselauto niet meer in mag. Ook door die maatregelen wordt een diesel steeds minder aantrekkelijk. “Ik reed onlangs achter een oude BMW-diesel, die stonk echt”, zegt Oude Luttikhuis. “Maar dat was 20 jaar geleden nog normaal”.
Oude Luttikhuis denkt ook wel dat het een goede ontwikkeling is dat de diesel langzaam verdwijnt. “Als de dieselprijs weer normaliseert, dan heb je nog best wel mensen die ze blijven rijden. Er zijn wel fans, maar het is een uitstervend ras”.
Met al die ontwikkelingen zou je misschien denken dat er inmiddels veel minder diesel getankt wordt dan benzine. Maar dat is pas sinds kort het geval. Het dieselverbruik daalt wel gestaag, maar nog tot 2023 werd er meer diesel getankt dan benzine. Dat komt omdat het overgrote deel van de vrachtwagens, bestelauto’s en bussen in Nederland nog wel op diesel rijdt. En dat zijn ook nog eens grootverbruikers: grote voertuigen waarmee veel kilometers worden gemaakt. Tankstations zijn hun dieselpomp dan ook niet aan het wegdoen. “Ik heb nog niet gehoord van tankstations die geen diesel meer aanbieden”, zegt een woordvoerder van Drive, de brancheorganisatie van onafhankelijke tankstations.