De TU Eindhoven presenteert een auto die vrijwel geheel is gemaakt van afval. Het gaat niet alleen om gebruikte PET flessen en huishoudelijk afval, maar ook om plastic dat is opgevist uit oceanen.
Aan het project hebben 22 studenten gedurende 1,5 jaar gewerkt. Zij willen de auto-industrie laten zien dat afval daadwerkelijk kan dienen als nieuwe grondstof. In samenwerking met meerdere bedrijven zijn de studenten er in geslaagd om van vuilnis, in combinatie met bijvoorbeeld vlas, kokosvezels en paardenhaar, nieuwe materialen te maken die sterk, veilig en mooi genoeg zijn. Het studenten team hoopt met het model mensen bewust te maken van hun consumptiegedrag en zodoende bij te dragen aan de ontwikkeling naar een circulaire economie.
Auto Recycling Nederland reageert enthousiast op het project. Nu worden in nieuwe auto’s vaak tientallen soorten plastic gebruikt. Bij Europese autofabrikanten gaat het om ruim 1 miljoen ton plastic per jaar en het plasticaandeel in personenwagens blijft groeien. “Zo’n afvalauto zal echt niet meteen morgen in de showroom staan”, zegt Martijn Boelhouwer van ARN (foto). “Maar ik denk dat dit project van de studenten van de TU Eindhoven heel inspirerend kan zijn voor de branche”. “Wij verwachten niet van autofabrikanten dat zij ineens compleet gerecyclede auto’s gaan produceren, maar wij willen wél aangeven dat met name het verduurzamen van het interieur niet lastig hoeft te zijn. Helemaal duurzaam is ook nog niet mogelijk. Zo kunnen bijvoorbeeld banden nog niet voor 100 procent gerecycled worden”, zegt Matthijs van Wijk, student Automotive en mede ontwikkelaar van de afvalauto. Hij doet al wel onderzoek naar oplossingen voor duurzame banden.
De studenten hebben alle soorten afval op allerlei manieren getest, met verschillende diktes en vormen, tot ze uiteindelijk het gewenste resultaat bereikten. De buitenkant van de auto is nu gemaakt van vlasvezels in combinatie met oceaanplastic. Omdat dat doorgaans jarenlang in zeewater heeft gelegen, heeft het de studenten verrast dat het toch is gelukt om er bruikbare materialen van te maken. “Dat was echt kicken”, reageert Van Wijk. Student Sietze Gelderloos zegt dat in de stoelen PET flessen zijn verwerkt. “Door dat hierin te gebruiken, kunnen we langer met het materiaal doen. In een wegwerpflesje kan het plastic misschien maar 10 keer hergebruikt worden, maar als het om 10 auto’s gaat, ben je misschien zo 10 jaar verder”. Het recycling proces geeft de ruiten meteen een luxe, zwarte tint. Duurzaamheid hoeft dus alles behalve saai te zijn”, aldus Gelderloos.
De auto-industrie heeft al wel grote stappen gezet met betrekking tot het recyclen van oude auto’s, maar het gebruik van afval als nieuwe grondstof gebeurt nog nauwelijks. Het oude plastic kan volgens de studenten in veel elementen van de auto worden gebruikt. Dat scheelt een berg en kost een beetje. “Wel is het iets minder sterk dan nieuw plastic, daarom moet je er iets meer van gebruiken”, aldus Gelderloos (links op de foto). Overigens zijn sommige elementen in de auto wel nieuw, zoals het stuur en de pedalen, de voorruit en de elektronica. De andere ruiten zijn dan weer wel gerecycled, maar omdat de ramen na recycling wat donkerder getint glas opleveren, is dat minder geschikt voor de voorruit.
Oude auto’s worden tegenwoordig bijna geheel gerecycled, blijkt uit gegevens van Auto Recycling Nederland. Volgens de laatste cijfers gaat het om maar liefst 98,4 procent van gebruikte auto’s. Zo gaat olie naar de scheepvaart en metaal naar de metaalverwerkende industrie. Maar de verschillende onderdelen worden dus niet verwerkt in nieuwe auto’s. Volgens Boelhouwer heeft dat te maken met de strenge veiligheidseisen voor nieuwe auto’s. Alleen sommige kunststoffen worden al hergebruikt, bijvoorbeeld in bumpers. De uitdaging voor de autobranche om toch ook ‘circulair’ te worden, is dan ook groot, zegt hij. De sector kijkt er volgens ARN wel naar, maar het “van auto naar auto” gaan staat nog in de kinderschoenen. Ook batterijen van elektrische auto’s worden overigens voor een belangrijk deel hergebruikt, zegt Boelhouwer, bijvoorbeeld voor energie-opslag of in een fluisterboot. Een ander deel wordt gerecycled door gespecialiseerde bedrijven. En wat er dan nog over is, wordt gestort of verbrand.
“We produceren met zijn allen 2,1 miljard ton afval per jaar. Dat is 7.380 keer een tot het dak gevuld Philips-stadion”, zo schrijft de TU Eindhoven in een toelichting op de presentatie van de auto. In de achterwielen van de auto, Luca genaamd, zitten 2 elektromotoren: in elk achterwiel een exemplaar. Samen leveren zij een vermogen van 17 pk. Daarmee kan de auto een topsnelheid van 90 km/u halen. De elektromotoren worden van stroom voorzien door een lithium/ion accu. Het voertuig, waarvan de ontwikkeling in februari 2019 begon, weegt volgens de studenten de helft van vergelijkbare elektrische auto’s en heeft een actieradius van 220 kilometer. Van Wijk: “wij hebben er voor gezorgd dat de accu makkelijk te vervangen is. Mocht er ‘schonere’ techniek zijn, dan kan er zo een nieuw pakket in”, legt de student uit.
De gele kleur van Luca is geen lak, maar folie (zoals een wrap). Dat kan makkelijk verwijderd en gerecycled worden. Na de verwijdering van de wrap blijft er enkel plastic over dat makkelijk hergebruikt kan worden. Het chassis van de slechts 360 kilo wegende Luca is vervaardigd van een composiet met lagen vlas, geïmpregneerd met oceaanplastic en verstevigd door een honingraatstructuur van oude PET flessen. Ook de carrosserie, de lak, ruiten en interieur zijn uit gerecyclede materialen opgebouwd van onder meer PET flessen, ABS (dit is een hard soort plastic dat in veel consumentenproducten gebruikt wordt, zoals speelgoed, televisies en keukenproducten) en huishoudelijk afval. “Inclusief accu’s weegt de Luca 420 kilo”, aldus Van Wijk. Dat is veel minder dan reguliere elektrische auto’s wegen. Het is als een mes dat aan 2 kanten snijdt, want door het lage basisgewicht van 360 kilo was er slechts een relatief klein accupakket nodig om een acceptabele actieradius te kunnen bieden. Normaliter weegt een batterijen set van een elektrische auto meerdere honderden kilo’s. Vanwege het lage gewicht rekenen de studenten op een verbruik van slechts ongeveer 1 liter benzine per 180 km indien er een verbrandingsmotor in gehangen zou worden. Indrukwekkende cijfers, al met al.
In het interieur treffen we meer bijzondere materialen aan. Zakken huisafval zijn in een grote reactor vermalen en verkookt tot een vloeibare massa. Aangevuld met plastic uit de zee werd dit in een mal gegoten, waarmee panelen voor het interieur zijn gemaakt. Op die manier zijn de cabinedelen van de Luca een stuk milieuvriendelijker dan die uit veel hedendaagse personenwagens. De 2 stoelen zijn gemaakt van kokosnoot vezel en paardenhaar en bekleed met een stof van PET materiaal. De stof eromheen voelt en ziet eruit als suède. De midden tunnel bestaat onder andere uit een plastic additief afkomstig uit huishoudelijk afval.
De studenten hopen dat de autobranche het gebruik van afval snel oppakt. Gelderloos: “Er zijn echt nog wel wat zaken die zich nog moeten bewijzen, zoals de brandveiligheid en waterbestendigheid. Maar wij durven graag te dromen en zetten nu de eerste stap”. De ontwikkeling van alle lichte materialen heeft veel geld gekost. “Maar als wij kijken naar welke materialen zijn gebruikt, moet het mogelijk zijn om een middenklasse auto te produceren zonder dat dit heel veel meer geld kost”, legt Van Wijk uit.
De Luca, wiens neuspartij wel iets weg heeft van de Smart Roadster, mag nog niet de openbare weg op, maar de studenten willen hem daarvoor wel laten keuren door de RDW. Het is namelijk de bedoeling dat de Luca uiteindelijk ook echt op de openbare weg gaat rijden. “Wij wilden aanvankelijk een tour doen door Europa, onder andere langs Volkswagen en BMW, om daar de auto te laten zien en te converseren met die fabrikanten. Maar omdat het nu niet verstandig is om te gaan reizen, kijken wij naar andere manieren om in gesprek te gaan met de autobouwers”, zegt Van Wijk. “Wij gaan nu eerst kijken wat wij nog moeten doen om de auto straat legaal te maken. Wij hebben een document met alle regels waar wij aan moeten voldoen. Het is nu enkel nog een kwestie van doornemen, doorbijten en dan de weg op”, vertelt Van Wijk (links op de foto) trots.
