In januari waren er nog hosanna verhalen over de ID.3. Deze elektrische Volkswagen zou in 2020 in Nederland namelijk het marktleiderschap in het segment voor volledig elektrische auto’s veroverd hebben. Niemand twijfelde aan die claim, want cijfers liegen niet: Volkswagen wist 23 procent van de elektrische autotaart te veroveren. De ID.3 was zowel in Nederland als op Europees niveau in december segmentleider. Al met al werden er bij ons vorig jaar 11.000 exemplaren van verkocht. Een prestatie van formaat, want in Duitsland (met een 5 keer zo grote automarkt) kwam de afzet ‘slechts’ een paar duizend exemplaren hoger uit.
De vlotte verkoopstart kon Volkswagen goed gebruiken, want de geboorte van de ID.3 was niet bepaald probleemloos verlopen. Met name op de voor de software benodigde ontwikkelingstijd bleken de Duitsers zich verkeken te hebben. Maar omdat voor de ID.3 een cruciale rol was weggelegd bij het binnen de perken houden van de CO2-uitstoot van de door Volkswagen in Europa verkochte auto’s, was uitstel van de marktintroductie geen optie. Het resultaat was dat de ID.3 met incomplete software (met als gevolg beperkte functionaliteiten) werd afgeleverd aan de klant. Dat leidde niet alleen tot veel klachten, maar ook bleek de nieuweling niet storingvrij te zijn. In sommige gevallen weigerde de ID.3 zelfs verder te rijden of zijn richtingaanwijzers te activeren. Dat is natuurlijk ronduit gevaarlijk!
Maar Volkswagen bespaarde op deze manier wel 140 miljoen euro aan emissieboetes vanuit Brussel. Anders gezegd: Volkswagen liet de eigen winstgevendheid boven de veiligheid van haar klanten prevaleren. Sommigen zouden nu spreken van “een grof schandaal”, maar anderen stellen dat dergelijk gedrag niet vreemd is voor een autofabrikant die nog niet zo lang geleden fraude pleegde met haar motorsoftware en zo zowel het milieu als de gezondheid van de de mensheid een slechte dienst bewees. Maar in Wolfsburg noch Leusden (waar de importeur zetelt) lag men daar niet wakker van. Het doel om grote hoeveelheden exemplaren van de ID.3 te registreren was bereikt. Daarmee kon victorie worden verklaard en ‘Brussel’ de vinger worden gegeven.
Maar net als bij de diesel fraudeaffaire komt vroeg of laat het gesjoemel aan het licht. En dat betrof dit keer het feit dat grote aantallen van de ID.3 niet daadwerkelijk aan de klant waren verkocht, maar door de dealers op kenteken gezet waren. De elektrische Volkswagen bleek dus lang niet zo gewild te zijn als werd beweerd. Nog steeds, meer dan 3 maanden later, staan er duizenden exemplaren van de ID.3 in de Volkswagen showroom te wachten op een klant. Het feit dat die auto’s nog in aanmerking komen voor het lagere bijtellingspercentage uit 2020 (8 procent) blijkt kopers niet over de streep te trekken. Blijkbaar loopt de consument met een grote boog om de ID.3 heen. Terecht, want je krijgt dan een niet goed uitontwikkelde auto en dat zal zich straks gaan vertalen in sterk tegenvallende inruilwaardes. Particuliere kopers zijn dus gewaarschuwd!
De exemplaren van de reeds op kenteken gezette ID.3 waarvoor Volkswagen nu nog een koper probeert te vinden, staat op internet portalen als Autoscout24. De Tesla Model 3 wordt daar veel minder massaal aangeboden. De kans is groot dat exemplaren van de ID.3 die onverkoopbaar blijken te zijn, straks op de huurmarkt worden gedumpt. Daar zal de waardevastheid sterk onder lijden. Nissan deed dat indertijd ook met de tegenvallend verkopende Pulsar en groef daarmee zijn eigen graf. Dat model werd voortijdig van de markt gehaald. De kans is reëel dat ook de ID.3 slechts een kort autoleven beschoren is, net zoals indertijd de omstreden Volkswagen K70.
Inmiddels is wel duidelijk dat de particuliere koper de ID.3 niet blieft. Het is een auto die voor 90 procent zakelijk wordt gereden. Daarmee kan de Volkswagen ID.3 in een adem worden genoemd met de Mitsubishi Outlander. Die moest het ook alleen van leaserijders hebben. Na het aflopen van de contracten konden wagenparkbeheerders de stekker hybride SUV aan de straatstenen niet kwijt. De occasionkoper haalde er zijn neus voor op en dat is natuurlijk dodelijk voor de begerenswaardigheid. Wees dus niet verbaasd als de ID.3 over een paar jaar treinladingen vol richting Oost Europa wordt afgevoerd. En nog steeds staan er meer dan 2.000 exemplaren op een koper te wachten. In de eerste 3 maanden van dit jaar werden slechts 162 stuks van de ID.3 verkocht. Ter vergelijking: de niet bepaald okselfrisse Nissan Leaf ging in deze periode meer dan 2 keer zo veel (328 registraties) over de toonbank. Het marktleiderschap van de ID.3 was dus van korte duur …
Volkswagen zou zich serieus zorgen moeten over het feit dat de ID.3 het vooral moet hebben van de zakelijke klant. Bij de Golf is dat heel anders en dat verklaart mede waarom dat modeltype al generaties lang zo geliefd is: hij wordt ook door particulieren begeerd. En als die hem niet nieuw kunnen veroorloven, dan kopen zij hem tweedehands. Dat maakt(e) de Golf bovengemiddeld waardevast en versterkte de status van het merk Volkswagen. De ID.3 doet daar daarentegen afbreuk aan. Opel heeft met name in Duitsland veel aanzien verloren door voor wat betreft de Astra te sterk te vertrouwen op de zakelijke markt. Dat ondermijnde de winstgevendheid van de modelreeks. Renault kent in eigen land nu soortgelijke problemen met de Clio. Dat model was ook verslaafd geraakt aan zakelijke klanten. Nu Renault te arm is om met kortingen te blijven strooien, moet de Clio het op eigen kracht zien te redden. Dat lukt slechts matig, met als gevolg dat dit model haar marktleiderschap is kwijtgeraakt aan de Peugeot 208 die net zo’n gezonde mix van particuliere en zakelijke kopers heeft als de Volkswagen Golf.
De combinatie van meer dan 2.000 onverkochte eenheden van de ID.3 en een gemiddelde maandelijkse afzet van 54 exemplaren in de eerste maanden van 2021 (…), zorgt er voor dat er in december nog steeds exemplaren van de elektrische Volkswagen op een koper staan te wachten. Wie wil die auto, die wellicht in weer en wind vierkante banden heeft staan kweken, dan nog hebben? Grote kans dat Volkswagen zelf tegen die tijd een sterk verbeterde versie van de ID.3 heeft gelanceerd. De enige optie is dumping. Want ook dit jaar zal Volkswagen weer heel veel elektrische auto’s op kenteken moeten zetten om boetes vanuit Brussel te ontlopen. Dat zal de ID.3 imagotechnisch opbreken. En dat van Volkswagen beslist geen goed doen.