De Mercedes C 111 is een beetje terug. De wereldberoemde, deels digitaal ontwikkelde (in 1969 een primeur) conceptstudie voor een supersportwagen met midscheeps achter geplaatste wankelmotor keert terug op aarde onder de naam Vision One-Eleven. Maar dit keer wordt er geen benzine als brandstof gebruikt, maar elektriciteit. Mercedes monteert hiertoe een aandrijflijn met axiale fluxmotoren en vloeistof gekoelde cilindrische cellen.
Eigenlijk waren er meerdere versies van de Mercedes C 111. Tussen 1969 en 1979 werd er in Stuttgart druk geëxperimenteerd met de conceptstudie voor een supersportwagen en was er eigenlijk sprake van een rijdend laboratorium. De Mercedes C 111 werd op die manier gebruikt om nieuwe materialen te testen, zoals GFRP (met glasvezel versterkt kunststof).
Halverwege zijn proefdier carriëre werd de dood verklaarde wankelmotor ingeruild voor een turbodiesel unit. Daarnaast werden de aerodynamische eigenschappen van de C111 gestaag geoptimaliseerd. Vandaag de dag is de Mercedes C 111 vooral een design icoon. Voor wat betreft het type aandrijving is hij door de tijd ingehaald, maar zijn doorgaans in oranje carrosserie kan nog steeds als ‘futuristisch’ worden bestempeld. En de voor een supersportwagen van Mercedes onvermijdelijke Gullwing deuren blijven een eye-catcher.
Het grootste verschil met de C 111 zijn de lichtblokken in 3D pixellook. Opvallend is het pixel patroon dat Mercedes toepast op de portieren van de Vision One-Eleven en de heftig ogende lichtmetalen velgen waarmee de conceptstudie is uitgerust. Een forse diffuser mag op een showauto als deze natuurlijk niet ontbreken. Daarom heeft ook de Vision One-Eleven er een.
Nu geeft Mercedes dus min of meer een vervolg aan de slechts 1,17 meter hoge C 111 in de vorm van de Vision One-Eleven. Dit keer is de conceptstudie van de Duitsers voorzien van een elektrische aandrijflijn. Mercedes houdt over de specificaties de lippen strak op elkaar, dus het is gissen naar het systeemvermogen, het maximumkoppel, de prestaties, de capaciteit van de accu’s en de actieradius. Er wordt in Stuttgart alleen gemeld dat er sprake zou zijn van “baanbrekende aandrijftechnologie”. Daarmee worden de axiale fluxmotoren bedoeld die een “autosportachtig vermogen” leveren. Verder is de aalgladde Vision One-Eleven voorzien van een vloeistof gekoelde cilindrische cel accu met “een op de Formule 1 geïnspireerde samenstelling”. Daarmee zou volgens Mercedes een “breed prestatiespectrum” bereikt kunnen worden.
De aandrijflijn heeft Mercedes samen met het AMG High Performance Powertrain team in het Engelse Brixworth ontwikkeld. Voor de elektromotor die hiervan onderdeel uitmaakt, is een beroep gedaan op de knowhow van het in 2021 door de autofabrikant overgenomen YASA. Deze start-up is gespecialiseerd in axiale fluxmotoren (momenteel worden vooral exemplaren van het ‘radiaal’ type gebruikt). Die hebben als nadeel dat zij zeer complex zijn, maar daar staan belangrijke voordelen tegenover: axiale fluxmotoren zijn aanzienlijk lichter, compacter en veelal krachtiger. Tim Woolmer, oprichter en technisch directeur van YASA: “In een motor met axiale flux loopt de stroom loodrecht op de rotatie-as. In vergelijking met radiale fluxmotoren hebben axiale exemplaren aanzienlijk hogere en duurzamere vermogensreserves, wat een geheel nieuw prestatieniveau oplevert”. Mercedes zegt de axiale fluxmotor te gaan toepassen in haar nieuwe sportieve modellen.
Mercedes heeft veel werk gemaakt van de cabine van de Vision One-Eleven. Er is feitelijk sprake van een cockpit met 2 gezichten. Luxe wordt gecombineerd met designelementen van een hardcore Formule 1 racewagen. Dat is ‘logisch’ want de bestuurder kan kiezen uit 2 rij modi: de attackmodus voor het betere bochtenwerk en de lounge modus om relaxt over de boulevard te cruisen. In het laatste geval kan de moderne interpretatie van de C 111 overigens autonoom rijden. In attack modus staat de rugleuning van de bestuurdersstoel rechtop. In standje ‘lounge’ kunnen de zetels desgewenst de rug van de bestuurder masseren.
De zilverkleurige stoelbekleding en de overdaad aan oranjekleurige, veelal lederen details roepen duidelijk herinneringen op aan ‘de seventies’. Over de gehele breedte van het dashboard loopt een scherm met grove pixels waar zaken als de snelheid op worden weergegeven. De bestuurder kan volgens Mercedes ook diverse functies via augmented reality (waarvoor hij dan een speciale bril moet dragen) kunnen bedienen.
Natuurlijk ontbreekt een nieuwe interpretatie van het MBUX Hyper screen niet. Mercedes is evenwel van mening dat beelschermen over enkele jaren overbodig zullen zijn. In de Vision One-Eleven kan namelijk ook gebruikt worden als “Magic Leap 2 augmented reality-headset”. De bestuurder moet daarvoor een bril met augmented reality opzetten. Daarmee kan over de werkelijkheid als het ware een kunstmatige, digitale laag met grafische afbeeldingen worden gelegd. Maar men ziet door de bril nog steeds alles wat er daadwerkelijk in en om de auto gebeurt.
Zodra de bestuurder plaatsneemt, zal hem opvallen dat knoppen of beeldschermen ontbreken. Maar met de speciale bril verschijnen ze alsnog. Allerlei knoppen in en rond het dashboard worden virtueel tevoorschijn getoverd, soms pas op het moment dat de bestuurder ze nodig heeft. Bijvoorbeeld de knop om een inkomend telefoongesprek aan te nemen of af te wijzen. Om alles levendiger (en realistischer?) te maken, piepen de bedieningsknoppen ter bevestiging als ze worden aangeraakt. En als de bestuurder er naar wijst, komen ze extra groot (en dus duidelijker) in beeld. Ook de wegenkaart van het navigatiesysteem kan op deze manier in XL formaat worden geprojecteerd.
Om een beeld te krijgen van wat er buiten de Mercedes gebeurt, hoeft de bestuurder niet door de ramen te kijken, maar krijgt hij alles digitaal via de speciale bril geserveerd. Dat klinkt ‘bijzonder’, maar dit kunstje staat nog ver af van de realiteit. Er is namelijk heel veel data nodig om zo’n realistisch beeld te kunnen creëren. Eerst moet het à la Google Streetview met geavanceerde camera’s worden vastgelegd. Een andere bron zijn digitale HD-wegenkaarten (met hoge resolutie) van bedrijven als TomTom. Een nauwkeurig actueel beeld van wat er om de Vision One-Eleven gebeurt, wordt verkregen met een laser-radar (lidar). De nieuwe Volvo EX90 is ook van deze techniek voorzien. Kunstmatige beelden hebben als voordeel dat de bestuurder van de auto daarmee een beter zicht op de omgeving en op dreigende gevaren op de weg heeft. Het is ideaal tijdens het rijden in het donker, in dichte mist of tijdens een zware regenbui. Een autorit wordt voor de bestuurder dan veel minder stressvol. Bovendien hebben digitale beelden geen last van raamstijlen of andere carrosseriedelen die normaliter het zicht van de bestuurder beperken. De bestuurder kijkt als het ware door alles heen. Daardoor is het in principe zelfs mogelijk om ramen voortaan weg te laten bij een auto. De Augmented Reality bril is in zijn huidige ‘de Magic Leap 2’ vorm nog te dik en te zwaar om comfortabel mee achter het stuur te zitten, maar Mercedes gaat er van uit dat de speciale computerbrillen binnen een paar jaar het formaat van een gewone zonnebril zullen hebben. En er wordt zelfs al gewerkt aan toepassing van AR-technologie in contactlenzen.
De conceptstudie is ook in andere opzichten tot in de puntjes uitgewerkt want Mercedes heeft een lifestylecollectie met de naam ‘Limited Edition 1 of 111’ laten ontwikkelen.
Die bestaat onder meer uit een reistas, een zonnebril en een smartphonehoesje. Ook met deze laatste accessoire onderscheidt de Vision One-Eleven zich van de C 111 van 50 jaar geleden.
