De zorgen over de Duitse auto-industrie worden met de dag groter. Naast de malaise bij Volkswagen, zit nu ook Mercedes-Benz in de hoek waar de klappen vallen. De producent van premium auto’s waarschuwde gisteren voor de tweede keer in een paar maanden tijd dat de winst dit jaar lager zal uitvallen dan verwacht. Eerder gaf ook BMW een winstwaarschuwing.
Minister Robert Habeck van Economische Zaken heeft, na overleg met bondskanselier Olaf Scholz, een spoedbijeenkomst in Berlijn georganiseerd. Op de agenda staan maandag de problemen in de auto-industrie. Op die bijeenkomst wil hij, behalve met de autofabrikanten, ook met toeleveranciers en vakbonden een oplossing proberen te vinden hoe een van de kroonjuwelen van de Duitse economie uit het slop getrokken kan worden.
Volkswagen
Habeck heeft al dan niet toevallig reeds een bezoek aan een fabriek van Volkswagen in Emden gebracht. De onrust is daar groot, omdat Volkswagen onlangs een enorme reorganisatie heeft aangekondigd. In dat kader behoort sluiting van 2 fabrieken tot de opties.
In Emden wordt de ID.7 geproduceerd, maar dat elektrische model van Volkswagen verkoopt net zo moeizaam als de ID.3, de ID.4 / ID.5 en de ID.Buzz. De recent gelanceerde GTX uitvoering van de ID.7 is neergesabeld voor de pers omdat dit model, anders dan de typeaanduiding doet vermoeden, helemaal geen sportief karakter heeft. Verder zijn de exportplannen van de ID.7 naar Noord-Amerika uitgesteld.
Het in Wolfsburg gevestigde Volkswagen, dat ook eigenaar is van merken als Audi, Porsche en Skoda, heeft in eigen land bijna 130.000 mensen in dienst, maar overweegt nu fabrieken te sluiten en om 30.000 banen te schrappen. Bij het bezoek van de minister hielden vakbondsleden posters omhoog met leuzen als: “Alle locaties moeten openblijven”. Die eis geldt overigens niet voor de buitenlandse fabrieken. Audi mag van de vakbonden dus doorgaan met het voorbereiden van de sluiting van de fabriek in België. Het Chinese Nio leek aanvankelijk geïnteresseerd te zijn in overname, maar die heeft bij nader inzien niet de centen om de acquisitie te bekostigen.
Het vertrouwen in de traditioneel degelijke Duitse auto’s kreeg bijna 10 jaar geleden een dreun door sjoemeldiesels. Daarna verergerde de malaise bij Volkswagen door de verkoopdip in de coronacrisis, gevolgd door de hevige concurrentie van elektrische auto’s uit China op de Europese markt. Tegelijk daalt de verkoop van Volkswagen in China zelf. Verder heeft Volkswagen verzuimd om zelf-opladende hybride modellen te ontwikkelen die een beperkte afstand zonder ingeschakelde benzinemotor kunnen afleggen. Toyota heeft met dergelijke auto’s veel succes en weet zodoende haar marktaandeel te vergroten, zonder dan men in Wolfsburg daar een antwoord op heeft.
Mercedes
Mercedes, een andere Duitse autotrots, is door dezelfde omstandigheden in de problemen geraakt. Gisteravond bracht het bedrijf opnieuw naar buiten dat de nettowinst als percentage van de omzet (de zogenoemde “return on sales”) dit jaar lager zal uitvallen. Dat komt onder andere doordat er minder klanten voor de margerijke S-klasse zijn. Het elektrische alternatief, de EQS, slaat bij de doelgroep niet goed aan.
In China heeft Mercedes sowieso verkoopproblemen. Door de crisis in de vastgoedsector van dat land zijn Chinese consumenten onzekerder geworden. Dat drukt op de verkoop van luxe auto’s, zoals de S-klasse. In juli verlaagde Mercedes de winstprognose al, van 14 tot 15 procent marge naar 10 tot 11 procent. Nu is dit tot afgrijzen van aandeelhouders verder verlaagd naar 7,5 tot 8,5 procent. Op de beurs in Frankfurt ging de koers van het aandeel Mercedes-Benz dan ook flink onderuit.
Steun?
Habeck (foto) zei gisteren tegen de media al dat hij overweegt om Volkswagen te hulp te schieten met overheidssteun. Maar nu ook Mercedes in het nauw is gekomen, moet ironisch genoeg juist een minister van de Groenen een meer omvattend plan bedenken om de auto-industrie overeind te houden. Op bezoek in Emden noemde hij als mogelijkheid belastingvoordelen voor bijvoorbeeld zakelijk gereden elektrische auto’s.
De vraag is of staatssteun en subsidie wel haalbare kaart zijn. In december trok de overheid van de ene op de andere dag de stekker uit een ruime subsidieregeling voor de aanschaf van een elektrische auto. Dat was nodig om een onverwacht begrotingsgat te dichten. Maar sindsdien is de vraag naar elektrische auto’s in Duitsland, de grootste afzetmarkt van Europa, gekelderd. Daar heeft men name de hoogste boom in autoland, Volkswagen, last van.
Duitsland zal overigens met een goed verhaal moeten komen om staatsteun door de Europese Commissie goedgekeurd te krijgen. Door de grote kans op tegenacties uit China moet Brussel een plan voor hogere importheffingen op goedkope Chinese elektrische auto’s zelf ook al afzwakken.
Habeck benadrukt dat het Volkswagen-personeel van hem geen wonderen moeten verwachten om de fabrieken open te houden: “Het grootste deel van dit werk moet Volkswagen echt zelf doen”.