China probeert het zwijgen op te leggen aan Nederlandse correspondenten in China. Ook mensen die zich in Nederland kritisch uitlaten over het land zijn het slachtoffer. Dat blijkt uit onderzoek van de Universiteit Leiden.
“China hanteert een scala aan tactieken gericht op het medialandschap met als doel dat kritische stemmen overstemd raken, minder actief worden of stoppen (Autointernationaal.nl heeft hierover op intimiderende wijze ook huisbezoek gehad, red.). Voorbeelden van die tactieken zijn volgens de onderzoekers afschrikking, uitputting van kritische stemmen en drooglegging”. In China zijn voor Nederlandse journalisten de werkcondities zwaar geworden, zo stellen de onderzoekers vast. Daardoor is het lastig geworden om er aan nieuwsgaring te doen.
Het onderzoek werd uitgevoerd op verzoek van de Tweede Kamer, die de beïnvloeding graag beter in beeld wilde hebben. Aanleiding was een verhaal van journalist Marije Vlaskamp in de Volkskrant. Daarin beschreef ze hoe onbekenden onder haar naam bommeldingen deden. Ook werd via Telegram geëist dat ze een kritisch artikel over China offline zou halen. Bij de NOS, die over het onderzoek publiceert, werd correspondent Sjoerd den Daas in China fysiek tegengewerkt toen hij een demonstratie in Chengdu wilde filmen. Hij werd toen tegen de grond gewerkt, vervolgens vastgezet, maar kwam met de schrik weer vrij.
De aanpak van China is volgens de onderzoekers subtieler dan bijvoorbeeld de fysieke aanvallen van Rusland. Nederland is daar volgens hen niet goed op voorbereid. “We zijn in Nederland niet gewend aan psychologische oorlogsvoering, met indirecte aanvallen zoals laster campagnes, het delen van privégegevens en publieke aanvallen op journalisten door politici of diplomaten”. Daarom adviseren de Leidse onderzoekers om protocollen te ontwikkelen voor correspondenten in autoritaire landen en deze ook te delen met de journalistieke redactie waar zij bij horen. Deze redacties moeten ook alert zijn op de gezondheid van correspondenten “als gevolg van de constante stress door het Chinese surveillancesysteem”. Voor mediaredacties, dus ook die van bijvoorbeeld Autoweek, is het van belang dat zij “structurelere kennis over China” opbouwen en “structureel het gesprek voeren over transnationale repressie, intimidatie en psychologische oorlogsvoering van statelijke actoren, waaronder China”. Nu laten redactieleden zich tijdens snoepreisjes vooral stroop rond de mond smeren en zien zij er geen been in om een bruine neus te halen bij het dictatoriale regime.
Ook de Nederlandse overheid kan volgens de onderzoekers wat betekenen. Zo zou de overheid regelmatig publiekelijk en duidelijk moeten laten weten dat Nederland beïnvloeding veroordeelt. Ook moet Nederland “actief bijdragen aan de bestrijding van door autoritaire regimes georganiseerde desinformatiecampagnes die gericht zijn op polarisatie en uitbuiting van kwetsbaarheden in ons politieke systeem en onze samenleving”.
En wat kan jij als burger doen? Vaste lezers van deze rubriek weten dat al: KOOP GEEN CHINESE AUTO! China is geen vriendelijk land! Een vreedzame natie zou nooit persvrijheid onmogelijk maken, laat staan journalisten die vanuit het buitenland werken intimideren. Maar China doet dat wel. Zij heeft totaal geen respect voor alles wat haar plan om de wereld te gaan overheersen in de weg staat. Territoriale wateren van buurlanden? China eigent zich die op brute wijze toe. Hetzelfde staat de Europese welvaart te wachten als wij niet met een grote boog om producten uit dit land heen lopen. Vandaar het dringende advies: KOOP GEEN CHINESE AUTO!