Ze produceren eigenlijk geen auto’s, maar luxe goederen. En de fabriek is in feite uniek.
Als ik jou vraag welke ontoegankelijke plekken jou als eerste te binnen schieten, denk je wellicht aan Fort Knox, de historische gepantserde opslagfaciliteit waar de Verenigde Staten een groot deel van haar goudreserves bewaart. Of Area 51, de supergeheime militaire basis in de woestijn van Nevada waar volgens sommigen geborgen UFO’s worden bewaard. Als we het veld echter beperken tot de wereld van auto’s, dan is een van de moeilijkste plekken ter wereld om binnen te komen absoluut de Rolls-Royce-fabriek in Goodwood, Engeland.
Waarom? Nou, je bent ofwel een van de 2.500 zeer gespecialiseerde mensen die daar werken, of je bent een miljonairsklant die op het punt staat een Rolls-Royce te bestellen of op te halen. Hoe dan ook, het is niet bepaald gemakkelijk. Maar er kan een derde manier zijn, en dat is een van de weinige gelukkige journalisten zijn die is uitgenodigd om de fabriek te bezoeken. Dat is precies wat mij overkwam, en in dit artikel vertel ik je alles wat ik heb kunnen zien (maar niet heb kunnen filmen) en welke geheimen de fabriek van Rolls-Royce uniek maken.
Technologische parel, omringd door groen
Het Engelse platteland van West Sussex, niet ver van het natuurpark South Downs, is precies zoals je het je voorstelt: smalle wegen, typisch metselwerk om de wegmuren te vormen, een paar huisjes met uitzicht op de weg. En na een paar bochten, omringd door boomfronten, een hek. De dubbele R aan de ene kant laat geen twijfel bestaan. De thuisbasis van Rolls-Royce werd hier opgericht nadat BMW het Britse merk had overgenomen. De fabriek is sinds 2003 in bedrijf, toen de productie van de inmiddels meer dan iconische Phantom VII begon.
Misschien was er geen betere plek om dit statige voertuig te bouwen, want de nabijheid van het Goodwood-racecircuit en het aangrenzende vliegveld onderstrepen de link met de wereld van auto’s en luchtvaart, terwijl de havens van Southampton en Portsmouth logistieke operaties vergemakkelijken. Daarnaast garanderen en de luchthavens Heathrow en Gatwick de snelste verbindingen.
De ontwikkeling van het architectonische ontwerp volgde zeer precieze voorschriften. Enerzijds was er de behoefte om op te gaan in de omgeving, zozeer zelfs dat het Home of Rolls-Royce een toevluchtsoord is geworden voor een grote verscheidenheid aan wilde dieren. De 17 hectare omvatten 400.000 bomen, struiken en planten en een wildlife garden waar inheemse insecten, vogels en dieren welkom zijn. En dan zijn er nog de meer dan 250.000 bijen die leven in de 5 korven die de Goodwood-bijenstal vormen en waarin door Rolls-Royce honing wordt geproduceerd.
Anderzijds moest de structuur de waarden en status van het Britse merk weerspiegelen, en dus biedt de grote binnenplaats aan de voorkant ontwerpers de kans om geïnspireerd te raken, terwijl fotografen de auto’s, elk een uniek exemplaar, kunnen vastleggen voordat ze bij klanten worden afgeleverd. Als ik uit de Ghost stap die mij naar de hoofdingang van de faciliteit begeleidt, valt mij meteen één ding op: de stilte, totale stilte, die oppermachtig heerst op deze plek.
Hoe een Rolls-Royce wordt gemaakt
Het eerste wat ik zie als ik de drempel overstap, is de elegante receptie in het midden van een grote hal. Rechts van mij staat de nieuwste versie van de Phantom tentoongesteld. Links is de zogenaamde Whisper Room, een elegante lounge waar gasten en klanten kunnen blijven hangen, misschien een kopje thee kunnen drinken of zich kunnen verdiepen in de geschiedenis van het merk of de modellen. Hier begint mijn tour. In 2003 werkten hier 200 mensen en werd er slechts één auto per dag geproduceerd, de eerder genoemde Phantom VII. Tegenwoordig werken er meer dan 2.500 mensen (plus nog eens 7.500 voor de aanverwante industrieën oftewel bij toeleveranciers) en zien in Goodwood 4 modellen het levenslicht: de Phantom VIII, de Ghost Series II, de Cullinan Series II en de Spectre. In totaal werden in 2023 afgerond 6.000 auto’s gebouwd.
Alle modellen van Rolls-Royce worden geproduceerd in Goodwood en delen dezelfde productielijn. Inclusief de Spectre, wat betekent dat deze direct naast zijn verbrandingsmotorzusjes wordt geproduceerd. Dat is, vanuit industrieel oogpunt, behoorlijk complex. Er zijn 42 werkplekken, elk met een monitor waarop de kenmerken van de auto die wordt geassembleerd, worden weergegeven, variërend van de kleuren tot de accessoires en uiteindelijk het land van bestemming. Er zijn immers geen twee Rolls-auto’s hetzelfde en de operators moeten precies weten hoe ze ze moeten maken volgens de specifieke configuratie.
Elke werknemer weet ook hoe hij het werk van de assemblagelijnstations moet doen voor en na zijn of haar eigen taak, zodat er vlot kan worden bijgesprongen wanneer er sprake is van een noodgeval. Sommige van deze operators zijn geen ‘eenvoudige’ werknemers, maar echte ambachtslieden. We kunnen gerust spreken van ‘kunstenaars’. Rolls-Royce heeft een groeipad bedacht voor zijn leerlingen dat ongeveer drie of vier jaar duurt en in verschillende vakgebieden, zodat zij weten hoe ze in alle fasen van de productie moeten werken.
Er zijn in de fabriek maar heel weinig robots. Het werk wordt bijna volledig met de hand gedaan en het is ook om die reden dat, hoewel het een autofabriek op zich is, er een oorverdovende stilte heerst. Wat ook een enorme indruk op mij maakte, was de afgesloten ruimte (ik kon niet naar binnen om rechtstreeks te aanschouwen wat aldaar gebeurde, maar alleen door een glazen raam) om ervoor te zorgen dat er geen enkel stofje op de ‘galerij’ van de Phantom terecht komt; de decoratieve band die het dashboard verfraait.
Verderop zag ik een magazijn waar duizenden houten panelen van over de hele wereld worden opgeslagen bij een gecontroleerde temperatuur en vochtigheid, wachtend om te worden verwerkt.
Daar vlakbij heeft de deskundige coachline-schilder (oftewel degene die met de hand de lijn schildert die de zijkanten van de auto’s van Rolls-Royce siert) zijn werkplek.
Laten we de lederafdeling niet vergeten, met experts die de leren flappen bevoelen om onregelmatigheden te identificeren en ze vervolgens met een viltstift markeren, zodat de machine weet welke onderdelen ze moeten gebruiken en ‘automatisch beslissen’ voor welke doeleinden ze bedoeld zijn.
Ik heb het geluk gehad om in de loop van mijn carrière andere fabrieken te bezoeken. Maar hier is de term ‘fabriek’ niet helemaal correct, omdat het beter is om te spreken van een echt atelier.
Hoe lang duurt het om een Rolls-Royce te vervaardigen?
Die vraag is moeilijk te beantwoorden, gelet op de complexiteit en de uniciteit van elke auto. Het kan 450 uur werk kosten, waarbij klanten 6 maanden of zelfs 4 tot 5 jaar moeten wachten, afhankelijk van de aanvraag en het project. En alles wordt hier in de fabriek in Goodwood gedaan, inclusief de Black Badge, Extended en Bespoke varianten.
De groeiende vraag naar voertuigen in het laatste programma, het meer geavanceerde maatwerkprogramma, is een van de redenen waarom Rolls-Royce besloot om uit te breiden. De werkzaamheden beginnen dit jaar en in 2027 moet het nieuwe fabrieksgedeelte operationeel zijn. Een andere reden voor de uitbreiding is de toenemende complexiteit van de diverse modellen en de wens van Rolls-Royce om zich te richten op elektrische voertuigen. Er moet letterlijk ruimte gecreëerd worden voor die transitie.
Geen auto’s, maar luxe goederen
Bovenstaande zin wordt vaak herhaald bij Rolls-Royce. Voertuigen zijn één ding, maar een Rolls-Royce is wat anders. Daarom is er ook het Coachbuilt-programma, bedoeld voor de weinigen onder de weinigen, de meest radicale incarnatie van het personalisatieconcept dat zelfs zover gaat om in te grijpen in de carrosserie, wat leidt tot de geboorte van modellen op zichzelf. En omdat de typische Rolls-Royce klant, die nu met een gemiddelde leeftijd van 42 jaar jonger is dan ooit, misschien geen tijd heeft om de conceptfases van hun auto te volgen, werkt een team van ontwerpers onvermoeibaar om inspiratie te vinden om hun smaak te sturen. Vooral omdat het kiezen uit meer dan 40.000 carrosseriekleuren om te beginnen geen gemakkelijke taak is.
Vanaf 2030 zullen alle Rolls-Royces elektrisch zijn.
Diverse spelers in het topsegment hoor je klagen over de tegenvallende belangstelling voor hun elektrische modellen. Rolls-Royce is een uitzondering. Dat komt niet in de laatste plaats doordat de typische klant, afgezien van het feit dat hij jong is en daarom meer openstaat voor de transitie, minder dan 5.000 kilometer per jaar met zijn auto rijdt. En dan hebben we het nog niet eens over het feit dat een Rolls-Royce zich van nature uitstekend leent voor elektrisch rijden.
Rolls-Royce gaat auto’s met 18-karaats gouden sculpturen bouwen
Rolls-Royce gaat 300 miljoen pond (360 miljoen euro) investeren in de uitbreiding van zijn fabriek in Goodwood. Het Britse luxe merk van BMW wil zich met de fabriek meer richten op op maat gemaakte auto’s voor superrijke klanten in het hogere segment, met onder meer gouden sculpturen en kunstwerken van parelmoer.
Rolls-Royce meldt dat het net als andere luxe autofabrikanten te maken heeft met een toenemende vraag van rijke consumenten naar gepersonaliseerde auto’s. Die voertuigen zijn voor de luxe fabrikanten aantrekkelijk, omdat zij verkocht worden met hoge winstmarges.
Daarnaast moet de fabriek een antwoord zijn op mogelijke toekomstige handelstarieven in de Verenigde Staten en Azië. Met de wagens die er worden gebouwd, bedient Rolls-Royce een groep klanten die financieel niet vatbaar is voor hoge handelstarieven. Nu kost het minst dure benzinemodel dat wordt geproduceerd door Rolls-Royce, de Ghost, in Nederland al 450.995 euro.
De uitbreiding van de fabriek in Goodwood bedient welgestelde klanten, die op uitnodiging een “volledig originele auto kunnen laten ontwerpen”. Volgens de BMW-dochter gaat het hierbij om door ’ambachtslieden prachtige vervaardigde details, zoals sculpturen van massief 18-karaats goud, borduurwerk bestaande uit meer dan 869.500 steken, fineerhout met 500 individueel gevormde stukken hout en holografische verfafwerkingen.
De investering is volgens Rolls-Royce de grootste sinds de fabriek in 2003 werd geopend, toen er 300 mensen werkten en er 1 auto per dag werd geproduceerd. Tegenwoordig heeft Goodwood 2.500 mensen in dienst en produceert het merk 28 auto’s per dag. Rolls-Royce meldt dat het in 2024 wereldwijd 5.712 auto’s heeft verkocht; een daling van meer dan 5 procent ten opzichte van de 6.032 auto’s in 2023. Die terugval in het aantal klantleveringen lag volgens het bedrijf in lijn met de verwachtingen aangezien het momentee; overschakelt op een nieuwe generatie modellen.
