Nissan onderzoekt momenteel beweringen van een senior adviseur dat de chief executive officer (CEO) van de autofabrikant, Makoto Uchida (in 2019 aangesteld als chief operating officer), zijn plaatsvervanger Ashwani Gupta onder toezicht heeft geplaatst. Vier mensen met directe kennis van de zaak hebben dit inmiddels bevestigd.
De bewering dat Gupta in de gaten werd gehouden, werd gedaan door Hari Nada, 58, een senior adviseur bij Nissan, in een brief van 19 april die hij schreef aan de leden van de Raad van Bestuur van de Japanse autofabrikant. In de brief meldt Nada ook dat er sprake is van een sterke verdeeldheid in het senior management van Nissan over de relatie met Renault en dat er zorgen zijn over de overdracht van intellectueel eigendom aan de Franse autofabrikant.
In de brief zegt Nada dat Uchida (rechts op de foto) gedurende een lange periode toezicht liet houden op Gupta (links op de foto). De senior adviseur schrijft dat het een poging was om invloed uit te oefenen op het verwijderen van Gupta uit het managementteam van Nissan. De CEO beschouwde zijn plaatsvervanger als een obstakel voor het bereiken van een nieuwe deal met alliantiepartner Renault. Gupta had vraagtekens bij de voorwaarden van de herziene overeenkomst die Uchida met Renault wil sluiten. Het verhaal van Nada wordt bevestigd door 4 werknemers van Nissan met kennis van de zaak.
Gevraagd naar commentaar op het toezichtonderzoek, zegt Nissan in reactie: “Onafhankelijke derde partijen zijn ingeschakeld om de feiten te verifiëren en passende maatregelen te nemen”. De woordvoerder van de autofabrikant weigerde verder commentaar op dit verhaal. Het is niet bekend wie het onderzoek voor Nissan leidt. Het begon eind mei, zei een persoon met directe kennis van de zaak. Nada gaf in de brief niet aan hoe hij op de hoogte was van de vermeende bewaking van Gupta.
Volgens de Japanse wet mag een bedrijf de communicatie op bedrijfstelefoons en -computers monitoren en het gedrag van een werknemer buiten het werk onderzoeken om zijn zakelijke belangen te beschermen, zei Akira Takeuchi, een advocaat en gecertificeerd fraudeonderzoeker in Tokio. “In andere gevallen kunnen acties buiten het bedrijf als privé worden beschouwd en kan onderzoek daar als buitensporig worden beschouwd”, zei hij, benadrukkend dat hij in het algemeen sprak en niet over Nissan.
De woordvoerder van Nissan weigerde Uchida, zijn bestuursleden of andere ontvangers van Nada’s brief beschikbaar te stellen voor commentaar. Nissan zei op 12 mei jl. dat de 52-jarige Gupta, die algemeen werd gezien als een kandidaat om CEO te worden, niet zou worden herbenoemd in de Raad van Bestuur wanneer zijn termijn afloopt. Nissan kondigde vorige week aan dat Gupta ervoor had gekozen om het bedrijf op de dag van de jaarlijkse aandeelhouders vergadering van de autofabrikant, te verlaten om andere kansen na te jagen.
Nada (foto) zegt in de brief dat Nissan de beschuldigingen over het gedrag van Gupta in de week van 10 april had beoordeeld en dat hem was gevraagd af te treden. Hij schrijft dat hij begrepen heeft dat het Japanse advocatenkantoor Anderson Mori & Tomotsune een onderzoek had geleid naar de beschuldigingen tegen Gupta. Een 3-tal bronnen met directe kennis van de zaak zeggen dat het onderzoek betrekking had op een beschuldiging van intimidatie door Gupta van een vrouwelijke werknemer. De beschuldiging werd in maart geuit en het onderzoek was nog niet afgerond op het moment dat Gupta’s aftreden werd aangekondigd, zegt een van de 3 bronnen. De aard van de klacht over intimidatie of de bevindingen van het onderzoek kunnen (nog) niet onafhankelijk worden bevestigd. Anderson Mori & Tomotsune weigert namelijk commentaar te geven.
De niet eerder gerapporteerde details in de brief onderstrepen dat Nissan 5 jaar na de arrestatie van de voormalige CEO van Nissan, Carlos Ghosn (wegens, het naar verluidt verbergen van een deel van zijn inkomen en andere financiële regelingen), verdeeld blijft over de banden met Renault. Ghosn werd in 1999 door Renault uitgezonden om Nissan weer op de rails te zetten nadat het Franse bedrijf de branchegenoot had gered. De voormalige CEO wordt door vriend en vijand gezien als de drijvende kracht achter de strategische alliantie die later dat jaar werd aangegaan, waarin beide bedrijven belangen in elkaar namen.
Meer recent, na maanden van moeizame gesprekken, kondigden Nissan en Renault in februari nieuwe samenwerkingsvoorwaarden aan, waaronder dat de Japanse autofabrikant een belang van maximaal 15 procent zou nemen in Ampère, de elektrische autodivisie die Renault afsplitst. Daarnaast was afgesproken dat Renault haar belang van 43 procent in Nissan gaat verminderen. Beide autofabrikanten wilden tegen het midden van het jaar de definitieve deal laten goedkeuren door hun Raden van Bestuur, maar dat doel is naar het einde van 2023 verschoven, zeiden 2 mensen met kennis van de gesprekken.
Senior executives bij de Franse autofabrikant, zoals voorzitter Jean-Dominique Senard en chief executive officer Luca de Meo, zagen Gupta als vertragend of blokkerend voor de voltooiing van de deal, zo laat een persoon met kennis van de positie van Renault weten. Nada zegt in zijn brief van april dat hij geloofde dat Uchida, de CEO van Nissan, zijn bevoegdheden had overschreden door concessies en toezeggingen te doen in wat hij achterkamerovereenkomsten met De Meo (rechts op de foto) noemde. Volgens Nada gaat het daarbij vooral om bepalingen met betrekking tot het intellectueel eigendom van Nissan. Een woordvoerder van Renault weigert commentaar te geven en laat weten dat De Meo ook niet beschikbaar is voor een reactie.
Nada bekritiseert on zijn brief Uchida ook omdat hij doorging met de beslissing om een belang in Ampère te nemen zonder een strategische grondgedachte vast te stellen. De senior adviseur roept op tot een onafhankelijk financieel onderzoek en om de deal te herzien. Het is niet bekend of de leden van de Raad van Bestuur gevolg hebben gegeven aan Nada’s oproep tot herziening.
Nada’s brief markeert de tweede keer dat hij het opneemt tegen de hoogste baas van Nissan over de deal van de Japanse autofabrikant met Renault. Ghosn overwoog een volledige fusie van de bedrijven voordat hij in 2018 werd gearresteerd. Nadat hij naar Libanon was gevlucht om een proces in Japan te ontlopen, heeft hij de zaak tegen hem herhaaldelijk beschreven als een staatsgreep door leidinggevenden van Nissan, waaronder Nada, die gealarmeerd waren door het vooruitzicht van een fusie.
Nada, die had samengewerkt met openbare aanklagers in ruil voor het vermijden van vervolging in de Ghosn-zaak, getuigde in de gerelateerde vervolging van voormalig Nissan-directeur Greg Kelly (rechts op de foto) dat hij van mening was dat een fusie met Renault moest worden stopgezet om de belangen van Nissan te beschermen. Nada is lid van 2 uitvoerende comités die in 2019 door Nissan zijn opgericht als onderdeel van een bestuurshervorming na het Ghosn-schandaal. Hij zegt in zijn brief dat een van die commissies had geprobeerd een bedrijfseconomische onderbouwing te maen voor Nissans overeengekomen Ampère-investering, maar niets geloofwaardigs op papier had kunnen zetten.
Gupta’s plotselinge verwijdering uit de Raad van Bestuur zou dienen als een waarschuwing voor andere managers met een hoge functie die als ‘moeilijk’ of ‘anti-Renault’ worden beschouwd, zo schrijft Nada ook.
