Amsterdam wil het verkeer veiliger maken door de maximumsnelheid vanaf 8 december in de meeste straten te verlagen naar 30 km/u. Het is voor het eerst dat in Nederland in een keer op zo’n grote schaal de maximale snelheid in een stad wordt aanpast. Elders, zoals in Rotterdam en Utrecht, is de snelheidsverlaging meer geleidelijk.
De woordvoerder van de Amsterdamse wethouder Melanie van der Horst (Verkeer) zegt dat gemiddeld meer dan 3 ongelukken per dag plaatsvinden op de drukke wegen en fietspaden van Amsterdam en Weesp. “De stad wil de verkeersveiligheid vergroten door de maximumsnelheid aan te passen. Het doel is niet alleen om het aantal ongelukken te verminderen, maar ook om na een aanrijding de overlevingskansen te vergroten”.
Onderzoek van de Stichting Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid (SWOV) uit 2019 wijst uit dat bij een snelheid van 30 km/u de overlevingskans van een voetganger bij een botsing met een auto tot 95 procent stijgt. Ter vergelijking: bij 50 km/u is dat 85 km/u. Daarnaast wordt verwacht dat het aantal ongelukken met 20 tot 30 procent zal afnemen als alle weggebruikers langzamer gaan rijden. Bestuurders hebben dan namelijk meer tijd om te reageren op onverwachte situaties. Verder is de remweg korter en het blikveld breder, waardoor de veiligheid op de weg aanzienlijk wordt verbeterd. Ook zorgt de aanpassing voor minder lawaai, wat leidt tot een veiligere en rustigere omgeving voor iedereen.
Amsterdam heeft stap voor stap de infrastructuur aangepast. Zo zijn er 30 km/u borden geplaatst en is de wegmarkeringen aangepast. Daarbij zijn drempels vermeden voor de nooddiensten. Ook zijn er zoveel mogelijk wegmarkeringen weggehaald om verwarring te voorkomen, en er zijn overrijdbare middenstroken toegevoegd op brede rijbanen om die smaller te doen lijken. De gedachte is dat weggebruikers hierdoor langzamer gaan rijden. Het nieuwe beleid geldt voor alle voertuigen op de rijbaan. Ook (elektrische) fietsers op fietspaden moeten zich aan de maximum snelheid van 30 km/u houden. Voor menig verkeersdeelnemer op een bromfiets zal dat een uitdaging zijn.
De 4 grote steden (Amsterdam, Rotterdam, Den Haag en Utrecht) kwamen eind 2021 met het idee om de maximumsnelheid te verlagen. In Rotterdam wordt de invoering van een maximumsnelheid van 30 km/u binnen de bebouwde kom geleidelijk aan een feit. Wethouder Judith Bokhove (Mobiliteit) benadrukt dat dit de nieuwe norm zal worden. Het stadsbestuur onderzoekt nog hoe dit in de hele stad volledig wordt ingevoerd, maar het is al op kleine schaal begonnen. In de afgelopen 2 jaar is de snelheid namelijk al in 18 straten verlaagd van 50 km/u naar 30 km/u. Deze straten zullen ook een herinrichting ondergaan, waarbij samen met omwonenden wordt gekeken naar meer ruimte voor langzaam verkeer en extra maatregelen die de hoeveelheid verkeer moeten afremmen. Ook in Utrecht wordt de snelheidsverlaging naar 30 km/u geleidelijk aan geïntroduceerd. Dit gebeurt als onderdeel van de campagne ‘030 gaat voor 30 kilometer per uur’. Op dit moment geldt deze snelheid al voor ongeveer 70 procent van de straten in de stad. Onlangs is de verlaging ingegaan op belangrijke wegen zoals de Catharijnesingel, Burgemeester Reigerstraat, Kasaidreef en Orinocodreef. De komende jaren zullen meer straten, waaronder de Amsterdamsestraatweg, Donaudreef, Jutfaseweg en Maliebaan, volgen.
Veilig Verkeer Nederland laat in een reactie weten “heel blij te zijn met het statement dat Amsterdam afgeeft”. “Wij hopen dat veel gemeenten dit voorbeeld volgen”. Taxibedrijven en bezorgers met een bestelbus zijn daarentegen minder enthousiast over de aanpassing. Zij maken zich zorgen om de reistijd en de kosten. Taxichauffeurs stellen dat klanten straks meer zullen moeten betalen voor een rit.
De handhaving van de nieuwe maximumsnelheid van 30 km/u in Amsterdam vormt een uitdaging voor de gemeente, aangezien het geen kwestie is van alleen het omwisselen van verkeersborden. Volgens Wendy Weijermars van de SWOV vereist een succesvolle handhaving ook de al eerder genoemde herinrichting van wegen. “Het gaat niet alleen om het aanpassen van de snelheid”,