De spelers bij de Volkswagen Groep radicaliseren met de dag. Het is inmiddels duidelijk: de Raad van Bestuur van Europa’s grootste autofabrikant is niet alleen in 2 kampen verdeeld, maar volgt ook een escalatiestrategie die ongekend is in de Duitse economische geschiedenis.
Als het herstructureringsplan van CEO Oliver Blume tijdens de vrijdag te houden vergadering van de Raad van Commissarissen strandt, dan moet een buitengewone algemene vergadering het plan alsnog goedkeuren. Althans, dat is de strategie van de topman.
Artikel 111 van de Duitse vennootschapswet staat dit toe, maar vereist een driekwart meerderheid van het vertegenwoordigde aandelenkapitaal. De families Porsche en Piëch (53,3 procent) en Qatar Holding (17 procent) kunnen dit slechts bereiken met een deel van de beursgenoteerde aandelen. De werknemers willen dit voorkomen, desnoods “tot aan het Bundesgerichtshof en verder, tot in Europa”. Zij stellen dat de blokkerende minderheid van de deelstaat Nedersaksen niet zomaar door een buitengewone algemene vergadering kan worden overruled.
Zo’n juridische strijd kan jaren duren, en het is onduidelijk wat er dan met Blumes herstructureringsplan zal gebeuren. Een Volkswagen-directeur vertelde mij gisteren vertrouwelijk: een buitengewone algemene vergadering “zou een rampzalig signaal afgeven, zowel intern als extern”.
Volkswagen betaalt nu de prijs voor de maanden waarin 2 zwakke figuren het bedrijf hebben geleid; figuren die blijkbaar geen oplossing meer kunnen bieden: Oliver Blume (CEO) en Hans Dieter Pötsch (voorzitter van de Raad van Commissarissen) zitten niet op hun post omdat iemand gelooft dat zij de problemen kunnen oplossen, maar omdat niemand de kracht had om alternatieven te introduceren. Je zou dus kunnen zeggen dat BLume en Pötsch bij gebrek aan gewicht blijven drijven.
Twee zwakke leiders die een sterk resultaat behalen: dat zou in het Duitse bedrijfsleven net zo uniek zijn als een buitengewone algemene vergadering.
Volkswagen Zwickau: vrijdag nog geen besluit
De Saksische minister-president Michael Kretschmer zegt dat er vrijdag geen besluit zal worden genomen over een mogelijke sluiting van de fabriek in Zwickau. Hij verwijst naar gesprekken met de Raad van Bestuur van Volkswagen.
Het management van Volkswagen is van plan om onder andere de fabriek in Zwickau in 2031 te sluiten. Kretschmer gaat zelfs zo ver dat hij niet denkt dat het zo’n vaart zal lopen: “Hier in Zwickau hebben wij de argumenten volledig aan onze kant. Wij zijn de meest efficiënte fabriek”.
De sussende woorden van Kretschmer nemen niet weg dat er veel politieke onrust is ontstaan: “Dit nieuws maakt ons woedend,” zei Susanne Schaper, fractievoorzitter van de Linkse Partij in het deelstaatparlement van Saksen. “Achter dit plan zitten de schatrijke eigenaarsfamilies en een falend management, die beide voor wat betreft hun eigen inkomsten onverzadigbaar zijn”.
Carsten Michaelis (CDU), districtsbestuurder voor Zwickau, eist een duidelijke verklaring van CEO Oliver Blume. De recent verschenen berichten “raken Zwickau en de hele regio hard. Als de Raad van Bestuur van Volkswagen inderdaad unaniem heeft besloten de autoproductie in Zwickau in 2031 te beëindigen, is dat in tegenspraak met de indruk tegen die Blume vorige week tijdens zijn bezoek aan Zwickau gaf”.
“Het is nog niet zover dat er een besluit wordt genomen over de toekomst van Volkswagen”, verzekerde Kretschmer. Hij ontmoette Blume en Pötsch vorige week in Dresden. Minister van Economie Dirk Panter (SPD) sprak dan ook zijn verbazing uit over de laatste berichten. “Wat voor ons cruciaal is, is wat we met Volkswagen in Zwickau hebben besproken en afgesproken: als de fabriek in Zwickau concurrerend is en gelijke tred kan houden met vestigingen in Oost-Europa, is er geen reden om de fabriek te sluiten”.
“Wij zullen samen strijden voor de toekomst van onze vestigingen”, benadrukt Mario Albert, voorzitter van de ondernemingsraad van de elektrische autofabriek in Zwickau. “Het is duidelijk dat de Raad van Bestuur nog steeds vastbesloten is om fabrieken te sluiten. Maar het is even duidelijk dat ze deze beslissingen niet alleen nemen”. De werknemersvertegenwoordigers staan eensgezind: “Met ons komen er geen fabriekssluitingen”. Volkswagen draagt verantwoordelijkheid voor zijn werknemers, hun families en de regio’s waar de fabrieken al decennialang gevestigd zijn.
De werknemers zijn zich bewust van de ernst van de situatie, benadrukt Kretschmer. “Mijn gesprekken met IG Metall, de voorzitter van de ondernemingsraad en de Raad van Bestuur hebben allemaal geleid tot de conclusie dat we actie moeten ondernemen, dat we onze krachten moeten bundelen met de federale overheid, maar ook hier in onze eigen fabrieken,” aldus Kretschmer. “Daarom hebben we nu wederzijds vertrouwen nodig. We staan samen sterk”.
De autofabriek in Zwickau, waar momenteel zo’n 8.000 mensen werken, is binnen Volkswagen een pionier in de productie van elektrische voertuigen. Bovendien wordt hier een nieuwe pijler van de circulaire economie gelegd. Er is een contractuele garantie voor de locatie en de werkgelegenheid tot eind 2030. “We moeten onze locatie promoten op basis van ons succesvolle bedrijfsmodel”, benadrukt Kretschmer. “En dan ben ik ervan overtuigd dat we een goede kans hebben dat de bakermat van de auto-industrie in Zwickau-Mosel nog decennia lang een sterke locatie voor de autoproductie zal blijven”.