De Duitse Automobielclub (AvD) eist dat de rijverboden voor dieselauto’s worden opgeheven nu blijkt dat die niet het gewenste effect hebben. In Stuttgart is het fijn stof alarm al gestopt.
De rijverboden voor dieselauto’s moeten volgens de Duitse autoclub worden afgeschaft nu blijkt dat de emissie grenswaarden ook worden overschreden als er bijna geen verkeer is. Meetgegevens laten namelijk geen ‘corona effect’ zien. Daarmee wordt volgens de AvD bewezen dat de invloed van auto’s op de lucht kwaliteit in steden duidelijk minder groot is dan tot nu toe werd beweerd.
Meetstations in onder meer Kiel, Mainz, Stuttgart, Wiesbaden en Würzburg laten volgens de AvD duidelijk zien dat de aanname dat gemotoriseerd wegverkeer de belangrijkste veroorzaker van luchtverontreiniging in steden is nu weerlegd wordt. “Invoering van een rijverbod ter bestrijding van luchtverontreiniging is niet effectief”, aldus een woordvoerder van de oudste autoclub van Duitsland nadat de emissiecijfers over de verkeersluwe periode bekend waren geworden. De AvD eist daarom dat de overheidsmaatregel op zijn minst wordt opgeschort.
Het rijverbod waar in veel steden sprake van is, is gebaseerd op het vermoeden dat dieselauto’s (en dan met name oudere exemplaren die slechts voldoen aan de emissienormen Euro 4 en Euro 5) er voor zorgen dat de EU grenswaarden voor stikstofoxiden overschreden worden. Maar dat blijkt dus niet het geval te zijn. Ook bij de Duitse regering zijn nu twijfels ontstaan. “Wat mij betreft zijn de rijverboden voor diesels nu van tafel”, zegt de staatssecretaris van de federale minister van Transport, Steffen Bilger.
De sinds het uitbreken van de corona pandemie uitgevoerde metingen doen vermoeden dat, met name bij stikstofoxiden, andere verontreinigende bronnen niet voldoende zijn onderzocht. De miljoenenstad Stuttgart, de bakermat van Mercedes-Benz en het Daimler concern, kwam eerder met haar omstreden dieselverbod het meest in het nieuws. De autoriteiten aldaar schatten de daling van het verkeer als gevolg van de corona lockdown op ongeveer 40 procent. “Maar in de week direct na de order om zoveel mogelijk thuis te blijven, werden hogere waarden gemeten dan in de week daarvoor. Ook de gemiddelde uitstoot was in maart hoger dan in de voorgaande maand”, aldus de AvD.
Stuttgart ziet zich nu gedwongen om haar controversiële lage emissiezones, die hoofdzakelijk verboden terrein zijn voor oudere dieselvoertuigen, af te schaffen. Mogelijk wordt deze maatregel later landelijk doorgevoerd. En wie weet ook elders in Europa, want België kreeg tijdens de corona maatregelen ook een fijn stof piek te verwerken. Dat Stuttgart subiet is overgegaan tot het afschaffen van de lage emissiezones komt doordat er in Duitsland een wettelijke basis dient te zijn voor het afvaardigen van maatregelen. “Nu blijkt dat die basis ongegrond is”, aldus de AvD.
De metingen plaatsen ook nog grotere vraagtekens bij de acties van Deutsche Umwelthilfe. Dat is een als milieu-organisatie vermomde lobbygroep die in verleden onder meer door Toyota (dat nauwelijks of geen dieselmotoren aanbiedt) gesponsord werd. Die groep dwong in Duitsland bij overheden via de rechtbank rijverboden af door de stellen dat er een rechtstreeks verband is tussen de uitstoot van (hoofdzakelijk oudere) dieselmotoren en fijn stof concentraties. Enkele Duitse politici en media noemen die organisatie inmiddels onomwonden ‘charlatans’.
Politici willen de Deutsche Umweltfhilfe (en het federale milieu-agentschap die ook een rol speelde bij de ongefundeerde informatieverstrekking) ter verantwoording roepen. ‘Zij hebben met vertekende gegevens en halve waarheden beweerd dat er een rechtstreeks verband is tussen het gebruik van dieselauto’s en de algehele luchtkwaliteit”. De overheidsdienst milieu zit er inmiddels ook in het verdachtenbankje. De woordvoerder van deze instantie sloeg zichzelf namelijk op de borst met de mededeling dat het lage aantal corona doden in Duitsland mede het gevolg zou zijn van de goede luchtkwaliteit. Maar de waarheid is juist dat er fijn stof pieken waren na invoering van de lockdown.
Duitse politici van met name de CDU maken inmiddels al openlijk de rekening op: de burger werd er met valse voorwendselen tot miljardeninvesteringen gedwongen en zou zich tot de betrokken instanties kunnen wenden voor gepaste compensaties. Het lijkt slechts een kwestie van tijd eer belangengroeperingen, bijvoorbeeld van mensen die noodgedwongen een nieuwe auto moesten kopen, met de rekening bij de overheid gaan aankloppen.