De elektrische auto bereikt in 2027 een belangrijk kantelpunt in Nederland: voor het eerst is meer dan de helft van alle nieuw verkochte auto’s naar verwachting volledig elektrisch. Toch zorgt die omslag niet automatisch voor een snelle vergroening van het Nederlandse wagenpark. Door een aanhoudend lage nieuwverkoop en een beperkt aanbod betaalbare elektrische occasions blijft de doorstroming nog achter, waardoor auto’s op de weg gemiddeld steeds ouder worden. Dat blijkt uit het nieuwste vooruitzicht voor de automotive sector van ING Research.
Het grootste deel van de nieuwe autoverkoop wordt gegenereerd door zakelijke rijders. Steeds meer grote bedrijven hebben al een 100 procent-elektrisch beleid voor nieuwe instroom van leaseauto’s en met ingang van 2027 moeten werkgevers een jaarlijkse heffing van 12 procent over de waarde betalen voor niet-elektrische auto’s die de weg op komen (de pseudo-eindheffing). Dit sluit aan bij het Europese plan om zakelijke wagenparken als belangrijke driver van de nieuwe verkoop sneller te elektrificeren.
Rico Luman, sectoreconoom Automotive bij ING: “De jaarlijkse heffing voor niet-elektrische auto’s die nieuw het wagenpark instromen is te hoog om te negeren. Hierdoor gaat het marktaandeel van elektrische auto’s naar verwachting een flinke sprong maken van 40 procent in 2026 naar rond de 55 procent of zelfs iets meer in 2027. Wel kan de nieuwverkoop tijdelijk lager komen te liggen doordat sommige werknemers zullen uitwijken naar private lease of de occasionmarkt om de pseudo-eindheffing te vermijden.
Bredere adoptie van elektrisch rijden onder particulieren verloopt nog altijd een stuk trager dan op de zakelijke markt. Consumenten wijzen daarbij op een beperkt aanbod van betaalbare modellen, het ontbreken van laadmogelijkheden aan huis en een mogelijk hogere wegenbelasting. Ook vraagt elektrisch rijden om aanpassing en planning als het gaat om laden en het rijden van langere routes. Toch laat de sterk toegenomen vraag naar elektrische occasions bij de hogere brandstofprijzen dit jaar zien dat de interesse er met een financiële prikkel is. Naar verwachting blijft de vraag naar elektrische occasions ook op een hoger niveau. Wel zullen er meer betaalbare elektrische auto’s moeten instromen om het aanbod beter te laten aansluiten op de vraag en te voorkomen dat terugkerende elektrische leaseauto’s naar het buitenland verdwijnen omdat er onvoldoende belangstelling voor is.
Hoewel de verkoop van nieuwe auto’s recent is aangetrokken, verwachten we dat er dit jaar in totaal circa 380.000 nieuwe auto’s worden verkocht, wat 2 procent minder is dan vorig jaar. De belangrijkste oorzaak is de zwakke start van het jaar. Eind 2025 gingen veel zakelijke rijders ervan uit dat de bijtelling voor elektrische auto’s fors zou stijgen van 17 procent naar 22 procent. Daardoor werden veel vervangingsauto’s eerder besteld. Toen die verhoging uiteindelijk niet doorging, waren die aankopen al naar voren gehaald. Ook dit jaar verwachten we een eindsprint in de autoverkoop. Bedrijven zullen waarschijnlijk extra plug-in hybrides en benzineauto’s registreren voor dit ongunstig wordt en meer elektrische auto’s om nog te profiteren van de lagere bijtelling van 18 procent. Dat effect is echter onvoldoende om de markt als geheel te laten groeien.
Voor 2027 voorziet ING opnieuw lagere totale verkoopaantallen. Begin dat jaar zal de verkoop waarschijnlijk terugvallen doordat de extra registraties uit eind 2026 worden gecorrigeerd. Daarnaast zijn nog niet alle zakelijke rijders bereid volledig over te stappen op elektrisch rijden. Sommige werknemers met een mobiliteitsbudget zullen kiezen voor een eigen auto of een gebruikte auto. Tegelijkertijd blijft zakelijke lease aantrekkelijk door voordelen zoals gunstige tarieven en vaak ook een laadpas van de werkgever.
Autorijden blijft onverminderd populair in Nederland. Het wagenpark verder doorgegroeid naar 9,4 miljoen auto’s en houdt het aantal inwoners daarmee bij. Met de huidige relatief lage nieuwverkoop blijft de nieuwe instroom van auto’s echter rond een dieptepunt van 4 procent hangen. Bijna 30 procent van het wagenpark is inmiddels ouder dan 15 jaar, de helft meer als 10 jaar terug. Hoewel de structureel lagere nieuwverkoop van auto’s niet uniek is, blijft Nederland wel achter bij buurlanden België en Duitsland, waar occasions minder populair zijn. Hier ligt de vernieuwingsgraad met respectievelijk 6 procent en 7 procent hoger, wat bijdraagt aan snellere elektrificatie.
De ‘weglek’ van elektrische auto’s naar het buitenland neemt door de hogere brandstofprijzen af, maar occasionprijzen zijn gestegen en het huidige aanbod is nog relatief duur en sluit bovendien niet altijd aan bij de wensen van particulieren die kleinere betaalbaardere modellen zoeken. Doorstroming via de occasionmarkt is belangrijk, maar het blijft hierdoor ook nodig dat de nieuwe instroom omhooggaat.