Nederland is in de ban van protestacties van boeren op onze snelwegen. Econoom Henry Steenbergen van Rabobank rekende uit hoeveel de schade bedraagt voor het bedrijfsleven.
Een stilstaande vrachtwagen kost ongeveer 200 euro per uur, aldus de econoom. Hij komt aan zijn schatting door de huur van een vrachtwagen, de chauffeur, de brandstof, de afschrijving en gederfde omzet bij elkaar op te tellen. Voor het bedrijfsleven gaat het om een schadepost van 30.000 tot 40.000 euro per uur.
Het verkeer wordt niet alleen gehinderd door tractoren, maar ook door bijvoorbeeld brandende hooibalen op de weg. Dat leidt tot gevaarlijke situaties voor weggebruikers. Premier Mark Rutte laat weten dat demonstreren mag, maar het rijden op de snelweg en het blokkeren van wegen vallen daar niet onder. Hij doet samen met justitieminister Dilan Yeşilgöz een dringende oproep aan de boeren om zich bij hun protesten binnen de grenzen van de wet te houden.
Er zijn inmiddels in het hele land tientallen boetes uitgedeeld bij boerenprotesten op de snelwegen. Een woordvoerster van de korpsleiding van de politie kan geen precieze aantallen noemen, aangezien dit lastig in de systemen is na te gaan. De prioriteit van de politie ligt volgens haar bij het “zo snel mogelijk opheffen van een onveilige situatie”. “Dat kan door het uitdelen van een boete, maar ook door een gesprek”. Het uitschrijven van boetes is volgens haar geen doel op zich.
Het is verboden met een tractor op de snelweg te rijden. De boete hiervoor is 410 euro. Volgens de woordvoerster kunnen er om meerdere redenen bekeuringen zijn uitgedeeld, zoals het veroorzaken van een onveilige situatie op de weg of het niet volgen van een politiebevel. Op diverse plekken in het land gingen boeren maandag de snelweg op en zorgden ze voor oponthoud, zoals op de A28 bij Zwolle en de A1 bij Holten. Van een boer is het rijbewijs ingenomen. Die werd gearresteerd toen hij aanwijzingen van de politie op de snelweg niet opvolgde.
LTO Nederland roept boeren andermaal op acties tegen het stikstofbeleid “passend en waardig” en volgens de wet te laten zijn. De land- en tuinbouworganisatie vreest dat de acties verspreid over het land het draagvlak in de samenleving zullen verminderen. Daarbij snapt LTO wel de boosheid en de radeloosheid bij boeren. De plannen om de uitstoot met 50 procent te verminderen in 2030 zijn onhaalbaar en onrealistisch, aldus LTO-voorman Sjaak van der Tak, die een kaalslag van het platteland vreest.
Volgens LTO zouden boeren meer tijd moeten krijgen, waarbij meer rekening wordt gehouden met de sociaal-economische gevolgen voor boerenbedrijven. “Doe een sociaal-economische toets, voordat we landelijk verder gaan”, aldus Van der Tak. Verder vindt de LTO-voorman dat de minister van Landbouw een nieuwe toekomstperspectiefbrief moet schrijven. ‘Voor ondernemers is het startpunt van perspectief: inkomen en rendement. Wij willen dus geen nieuw opsomming van bestaande beleidsmaatregelen, maar een financiële doorrekening van de effecten van dit verwoestende stikstofbeleid”. Volgens Van der Tak zouden boeren nu al in gesprek moeten gaan met provincies, omdat Den Haag volgens hem het probleem ‘over de schutting’ naar de provinciebesturen kiepert. LTO had eerder al de protesten bij het woonhuis van stikstofminister Christianne van der Wal veroordeeld.