Supersportwagens zijn er meer dan genoeg op de autosalon van Genève. Maar vliegen kunnen ze geen van allen. Daarvoor kijken ze jaloers naar de PAL-V Liberty, die ook op de beursvloer te vinden is. Dit revolutionaire autootje met wieken is een Nederlands ontwerp. Op de Zwitserse tentoonstelling wordt hij in definitieve uitvoering gepresenteerd.
PAL-V is gevestigd in Raamsdonksveer en omschrijft haar Liberty als de eerste commercieel verkrijgbare vliegende auto. Volgend jaar moet de verkoop starten. PAL-V meldt dat er al tientallen bestellingen zijn voor de Liberty die 499.000 euro (excl. BTW) gaat kosten. Voor dit bedrag krijg je de gelimiteerde Pioneer uitvoering waarvan niet meer dan 90 exemplaren gebouwd zullen worden. Later volgt de ‘massaproductie’ met de Liberty Sport. Die is met 299.000 euro (excl. BTW) aanzienlijk goedkoper. Voor zulke bedragen kun je overigens ook een 2-zits helikopter aanschaffen, maar die kan niet tot auto voor op de openbare weg getransformeerd worden.
Voorlopig mag de PAL-V Liberty nog niet gebruikt worden in Nederland. Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, dat overvallen is door dit revolutionaire ontwerp, moet eerst samen met de RDW en de Inspectie Leefomgeving & Transport bepalen of de vliegende auto gecertificeerd kan worden. PAL-V verwacht alle officiële documenten volgend jaar binnen te hebben. Vanaf dat moment zal de levering van start gaan en mag de Liberty daadwerkelijk de weg op en de lucht in. PAL-V, dat 10 jaar gewerkt heeft aan haar debuutmodel, zegt haar vervoermiddel ontwikkeld te hebben met de huidige wet & regelgeving in het achterhoofd.
Het lastigste was dat de Liberty als auto een stevig en zwaar frame moet hebben om de inzittenden te kunnen beschermen tijdens botsingen, terwijl hij als vliegtuig juist zo licht mogelijk moet zijn. Een vliegende auto moet voldoen aan de veiligheidseisen op de weg en aan de wetgeving van de Europees Agentschap voor de veiligheid van de luchtvaart (EASA). Het hele ontwikkelingsproject is gefinancierd door investeerders, die dus een lange adem hadden want PAL-V heeft zoals gezegd 10 jaar over het ontwerp gedaan.
De Liberty, en 2-zits driewieler, weegt in productie-uitvoering 664 kilo. De PAL-V is afgerond 4 meter lang, 2 meter breed en 1,7 meter hoog. Op de weg bedraagt de topsnelheid 160 kilometer per uur en met een volle tank (100 liter) moet er 1.300 kilometer afgelegd kunnen worden. In de lucht bedraagt de topsnelheid 180 km/u, maar de actieradius daalt dan naar 400 à 500 kilometer. De minimumsnelheid bedraagt dan 50 km/u.
Al rijdend heeft de Liberty enige overeenkomsten met de Carver One, van origine eveneens een Nederlands product. Dit betekent dat de PAL-V zichzelf al leunend door bochten stuurt. Voor deze constructie is gekozen omdat de zware (opvouwbare) rotor op het dak het voertuig tijdens het rijden in combinatie met de 3 wielen minder stabiel maakt. Dit euvel is opgelost door de techniek van de Carver. Die kantelt tijdens het rijden in de bochten, terwijl de wielen op de weg blijven. Daardoor blijft het zwaartepunt recht boven de wielen en rijdt de auto stabiel op de weg. De transformatie van de Liberty als auto naar gyrocopter neemt 5 à 10 minuten in beslag. Hiervoor moeten de rotorbladen met de hand worden uitgevouwen. Opstijgen vanaf een dak is overigens niet mogelijk: de PAL-V heeft een startbaan van 90 tot 190 meter lengte (en 20 meter breedte) nodig om het luchtruim te kunnen kiezen. Voor het landen volstaat een strook van 30 meter lengte. Een voetbalveld volstaat dus. Of een hele grote achtertuin.
Een gyrocopter heeft net als een helikopter bovenop het dak een rotor zitten. Bij een helikopter wordt die in beweging gebracht door een motor en bij een gyrocopter door de wind. Om genoeg lucht langs de rotor te laten stromen om het voertuig op te kunnen tillen, zit achterop een duwpropeller die voor de voorwaartse beweging zorgt. Een gyrocopter heeft minder energie nodig om op te stijgen dan een helikopter. En het is een veilige manier van vliegen, want als alle motoren uitvallen, blijft de rotor draaien en zakt het voertuig langzaam naar beneden, als een esdoornzaadje.
De Liberty eigenaren moeten, voordat zij achter het stuur van hun vliegende auto mogen kruipen, eerst een instructie volgen. Om de PAL-V te mogen besturen is namelijk het Private Pilot License (PPL) vereist. Dit omvat 35 uur vlieglessen & theorie. Daarna volgt nog 10 uur vliegles in de Liberty. Momenteel worden er al lessen gegeven op Breda International Airport, maar ook elders in de wereld (Florida, Sint Eustatius en Marbella) start PAL-V met het aanbieden van Private Pilot License cursussen.
De rijdt en vliegt op benzine. Duurzaam is de Liberty dus niet. PAL-V zegt klaar te zijn voor de overstap naar elektrische aandrijving, maar het bedrijf wacht op betere batterijen. Overigens is de Liberty niet alleen als ‘gimmick’ voor rijke mensen bedoeld. De PAL-V is ook geschikt voor de politie, het houden van grenscontroles of artsen die in afgelegen gebieden werken. Voor hen kan de combinatie van vliegen en rijden een uitkomst zijn. Een praktische oplossing voor het ontwijken van files is de Liberty vanwege de benodigde ‘startbaan’ evenwel niet. Bovendien zijn er in Nederland veel plekken waar je niet mag vliegen, zoals in de buurt van (militaire) vliegvelden en vlakbij gebouwen. Verder dient men een vliegplan in te dienen als men door het gecontroleerde luchtruim wil, internationaal of in het donker wil vliegen. En boven de 1.200 ft (ca. 366 meter) heb je een transponder aan boord nodig om berichten te zenden en ontvangen.
Toch is er genoeg animo. De eerste tientallen bestellingen voor de Liberty zijn zoals gezegd al binnen. Nederland heeft daarmee voor het eerst sinds Fokker weer een stukje vliegtuigbouw industrie.