De verkoop van nieuwe auto’s laat in 2021 het laagste niveau in 50 jaar achter zich, maar het herstel gaat langzaam. Met een verwachte groei van 7 procent tot 380.000 exemplaren blijft de afzet dit jaar nog ruim onder het 10-jaars gemiddelde van 420.000 stuks.
Het grootste deel van de nieuw verkochte auto’s gaat in Nederland jaarlijks naar de zakelijke markt en daar is de vraag door thuiswerken en minder kilometers nu lager. Particulieren stappen voor werk en privé juist vaker in de eigen auto en kiezen daarbij vooral voor occasions, die in recordaantallen worden verkocht. Door herschikking op de zakelijke markt maakt het verkoopaandeel van elektrische auto’s een pas op de plaats. De gemiddelde particuliere autorijder kiest met een ruimer aanbod nu nog relatief vaak voor een nieuwe plug-in hybride. Dit volgt uit het nieuwe vooruitzicht van ING Research.
De afzet van nieuwe auto’s in Nederland houdt historisch gezien nog niet over. De autosector werd in het voorjaar van 2020 frontaal geraakt door de coronacrisis en de Nederlandse afzet van nieuwe auto’s tikte het laagste niveau in 50 jaar aan (-20 procent). In 2021 is het dal achter de rug, maar blijft het aantal verwachte registraties met 380.000 (+7 procent in vergelijking met vorig jaar) nog steeds 15 procent lager dan in 2019. Een afzet van meer dan 400.000 nieuwe auto’s is in 2022 pas weer haalbaar. Mede doordat nieuwe auto’s in Nederland relatief duur zijn, loopt de Nederlandse markt daarmee in herstel niet alleen achter bij de buurlanden België en Duitsland, maar ook bij het Europees gemiddelde.
De belangrijkste oorzaak van het trage herstel van de nieuw verkoop is minder zakelijke afzet. Door thuiswerken en online vergaderen ligt het aantal zakelijke kilometers lager. Hoewel we weer (deels) naar kantoor gaan, blijft het aantal kilometers de komende jaren lager dan voorheen. Grote bedrijven kijken daarbij naar aanpassing van leaseregelingen. Een deel van deze rijders gaat privé een auto leasen of kopen, naar dat compenseert niet helemaal. Aangezien de zakelijke afzet in Nederland goed is voor ruim 60 procent van de nieuwe auto’s, remt dit het herstel. In mindere mate speelt dit jaar ook mee dat de langere levertijden voor nieuwe auto’s het herstel vertragen.
Onder particulieren is de auto in de coronacrisis juist populairder geworden. Uit enquêtes blijkt dat mensen ook na de pandemie vaker met de auto en de (elektrische) fiets willen blijven reizen. Particulieren kiezen in Nederland relatief vaak voor tweedehands en dit zorgt ervoor dat occasions meer dan ooit in trek zijn. Terwijl de nieuw verkoop achterblijft, steeg de vraag naar tweedehands auto’s na een eerder recordvolume in 2020 in de eerste helft van 2021 opnieuw.
Na Noorwegen is Nederland nog altijd Europees koploper in de nieuw verkoop van volledig elektrische modellen, maar na een aandeel van ruim 20 procent in 2020 maakt de groei in 2021 een pas op de plaats. Elektrificatie gaat het snelst bij de zakelijke markt en daar is de vraag dit jaar lager, al volgt er met verhoging van de bijtelling op 1 januari 2022 waarschijnlijk nog wel een eindejaarseffect. De particuliere autorijder kiest met een groter aanbod van met stekker uitgeruste bestaande modellen nog relatief vaak voor een nieuwe plug-in hybride. Onafhankelijkheid van laadlocaties en laadtijden voor langere afstanden en vakanties speelt hierbij mee. Bovendien is de particuliere subsidiepot voor nieuwe elektrische auto’s voor dit jaar leeg.
Vooruitkijkend gaat het om een tijdelijke vertraging van de transitie naar volledig elektrisch rijden. Rico Luman, sectoreconoom bij ING Research, zegt hierover: “In 2022 kan het verkoopaandeel van volledig emissievrije modellen weer aantrekken. Elektrische auto’s ontwikkelen zich en worden goedkoper. Voor de calculerende rijder die een bovengemiddeld aantal kilometers maakt, kan elektrisch rijden met de huidige brandstofprijzen al financieel aantrekkelijk zijn. Ook kan aanpassing van leaseregelingen aanleiding zijn voor een nieuwe impuls. Steeds meer grote bedrijven willen de komende jaren al de slag maken naar een fossiel vrij wagenpark”. Daar komt bij dat de wegenbelasting voor stekker hybride modellen vanaf 2023 waarschijnlijk omhoog gaat. Dat drukt de inruilwaarde van dergelijke auto’s, waardoor de particuliere rijder in de toekomst kan besluiten om toch maar volledig elektrisch te gaan rijden.