In het afgelopen kwartaal waren 12,7 procent van de nieuwe, op kenteken gezette auto’s in Europa van Chinese makelij. Dat is een verdubbeling van het vorig jaar in dezelfde periode behaalde verkoopresultaat. De Japanse fabrikanten waren in het derde kwartaal goed voor een aandeel van 11,9 procent. Het is de eerste keer dat er meer Chinese personenwagens verkocht werden dan Japanse, zo stelt marktonderzoeker Dataforce vast.
5 jaar geleden waren de Chinese personenwagens nog goed voor amper 1 procent van de Europese verkoop, terwijl Japanse merken zoals Toyota en Nissan al decennialang over een sterke positie beschikken. Het grootste deel van de verkochte auto’s is nog steeds Europees, maar de opkomst van Chinese merken doet onze eigen producenten wel pijn. Enerzijds doen Chery, BYD, Leapmotor en MG het erg goed bij de Europese consument, anderzijds kopen hun Chinese collega’s steeds minder BMW’s en Volkswagens. Die zijn daardoor genoodzaakt te bezuinigen en om personeel te ontslaan. Ook dreigen er fabrieken gesloten te worden.
De 5 best verkochte elektrische Chinese auto’s in Europa zijn momenteel de Leapmotor B10, de Leapmotor T03, de Zeekr 7X, de Xpeng G6 en de BYD Dolphin Surf. De top-5 van meest verkochte plug-inhybride modellen uit China bestaat uit de BYD Seal U, de Jaecoo 7, de BYD Atto 2, de Lynk & Co 01 en de Omoda 9.
De Europese Unie probeert de verkoop van Chinese autofabrikanten, die door de overheid gesubsidieerd worden (waardoor er sprake is van oneerlijke concurrentie), te temperen. Dat doet ze onder meer met een extra importtarief op elektrische auto’s die in China zijn gemaakt. Deze maand volgde een afspraak over een importquotum voor stekkerhybride voertuigen.
Daarnaast wordt er gewerkt aan nieuwe regels die de verkoop van in Europa gemaakte voertuigen moet stimuleren. Frankrijk en Duitsland sloten deze maand een akkoord om Europese fabrikanten te steunen. Dat voorstel is evenwel nog niet omgezet in EU-beleid. De 2 belangrijke auto-producerende landen willen de regels voor het terugdringen van de CO2-uitstoot versoepelen en productie binnen Europa ondersteunen met de toekenning van subsidies. Autobouwers zoals Mercedes-Benz zijn blij met die acties, maar waarschuwen dat de wereldwijde markt niet verstoord mag worden. China dreigt namelijk met tegenacties.
De dreiging van aanvullende verkoopbeperkingen voor Chinese auto’s heeft de verkoop in september wellicht een extra impuls gegeven. Het marktaandeel steeg die maand naar 15 procent, bijna 3 procentpunt meer dan een maand eerder. Daarmee is hun opmars nog niet aan het eind, want Chinese autofabrikanten zijn op dit moment druk bezig met het openen van productievestigingen op Europese bodem.
Chinese auto’s zetten opmars door in Nederland
De verkoop van Chinese auto’s is de eerste 9 maanden van dit jaar met 125 procent gegroeid. Nederlanders kochten 18.175 exemplaren. Dat is ten koste gegaan van automerken uit Duitsland (-10 procent), Zuid-Korea (-10 procent) en Frankrijk (-5 procent). Alleen Japanse spelers bleven op de Nederlandse automarkt overeind.
China is opgeklommen tot het vijfde autoland ter wereld, waar het vorig jaar nog op de negende plaats stond. De reden is duidelijk: Chinese auto’s lijken meer waar voor hun geld te leveren, al is hun inruilwaarde onzeker, kan het afsluiten van een verzekering lastig zijn en kunnen reparaties duur uitpakken. Maar dat zijn zorgen voor morgen, waar bij de dag levende consumenten niet wakker van liggen. Dat de verkoop deels via grote Nederlandse dealerketens gebeurt (BYD bijvoorbeeld met Louwman, Leapmotor met Nefkens en MG met Van Mossel), zorgt voor vertrouwen. De aldaar gemaakte proefritten zijn vaak te kort om de rijeigenschappen goed te kunnen beoordelen, of om een indruk te krijgen van het zitcomfort op lange afstanden.
Econoom Rico Luman van ING Research ziet de sterke groei als een direct gevolg van de elektrificatie van het Nederlandse wagenpark. “Die gaat nu heel snel door de hoge benzine- en dieselprijzen en de verplichting die bedrijven hebben om hun personeel in een elektrische auto te laten rijden. Als je kijkt naar de verkoopcijfers van de eerste 9 maanden van dit jaar, dan was al meer dan 40 procent volledig elektrisch en in de afgelopen maanden zelfs meer dan 50 procent. Daar zijn de Chinezen voor een belangrijk deel verantwoordelijk voor”.
China begon ook stekker hybride modellen naar Europa te verschepen nadat de importheffing op elektrische auto’s waren ingevoerd. Volgens de Europese autobrancheorganisatie Acea is inmiddels een kwart van alle nieuwe plug-in hybride personenwagens die in Europa verkocht worden van Chinese makelij. Dat was 2 jaar geleden nog maar 2 procent.
Vooral op elektrisch gebied zet China de toon. Luman: “Als je consumenten hoort over het gebruik, dan zijn ze daar tevreden over. Maar we weten niet of dat nog steeds zo zal zijn als de auto 10 jaar oud is. En er zijn twijfels over de restwaarde, die kan nog niet worden ingeschat, zoals bij westerse merken wel het geval is”.
De verkoop van auto’s met alleen een benzine- of dieselmotor daalt. Toch laten de traditionele merken die techniek nog niet los. “Dat komt doordat met de verkoop van dergelijke auto’s meer geld te verdienen valt. Maar voor dat type personenwagens zijn steeds minder klanten te vinden. Dat zie je nu wel”, zegt Luman.
Europese autofabrikanten proberen het verbod op modellen met een benzine- of dieselmotor uit te stellen. Ze maken daar zoals gezegd nog steeds veel winst mee. Dat geld hebben ze nodig om de transitie te bekostigen. En ze kampen met een enorm personeelsoverschot, omdat er veel minder werknemers nodig zijn om een elektrische auto te maken. De aangekondigde massaontslagen en de bijbehorende arbeidsonrust kosten de Europese autofabrikanten momenteel handenvol geld.
Volgens adviesbureau KPMG verwachten topbestuurders in de branche dat de werkgelegenheid in 20235 bij autofabrikanten in Europa gehalveerd zal zijn. In dat jaar zijn 6 van de 10 grootste autofabrikanten Chinees, zo verwachten zij. Er lijkt geen kruid gewassen te zijn tegen het Chinese geweld. De Europese importheffing op elektrische auto’s uit China haalde niets uit. Eurocommissaris Maroš Sefcovic probeerde deze maand in Peking bijna smekend de export van Chinese plug-in hybride auto’s naar Europa te beperken. Want ook dergelijke modellen verkopen momenteel zoals gezegd als een speer. De deal moet voorkomen dat nog eens miljoenen Chinese auto’s naar Europa geëxporteerd worden.
Sigrid de Vries, de baas van Acea, is blij met het akkoord. De Chinezen groeien zo hard in Europa dat een prijzenoorlog op de automarkt “ontwrichtend is voor de gehele Europese economie”. Zij hoopt dat de deal tussen de EU en China “kan helpen om de overgang naar een nieuw tijdperk van Chinese aanwezigheid op de Europese markt op een ordelijke manier te faciliteren en dat dit in het langetermijnbelang van alle partijen is”.
Europa blijft dus benauwd voor de Chinese exportkracht. Er wordt gewerkt aan regels voor ‘Made in EU’ auto’s die voor subsidie in aanmerking moeten komen. Er wordt momenteel gewerkt aan regels waar dergelijke personenwagens aan moeten voldoen, bijvoorebeeld een minimumpercentage aan Europese onderdelen. “Voor elektrische auto’s zou dat 70 procent moeten zijn en voor batterijen 50 procent”, zegt Luman.