Automobilisten pakken onderweg steeds vaker hun telefoon erbij. Het percentage volwassen weggebruikers dat weleens de telefoon gebruikt, steeg van 66,1 in 2017 naar 74,9 in 2023.
Dat blijkt uit een rapport van de SWOV: het wetenschappelijk instituut voor verkeersveiligheidsonderzoek. Deze instantie brengt eens in de 2 jaar in opdracht van de verzekeraar Interpolis met online vragenlijsten het mobiel telefoongebruik in het verkeer in kaart. Beginnende automobilisten tussen de 18 en 24 jaar pakken de telefoon het vaakst achter het stuur.
De onderzoekers keken naar verschillende handelingen in het verkeer bij volwassenen. Zij ontdekten dat het telefoongebruik achter het stuur bijna 10 procent hoger uitvalt dan 6 jaar geleden. Weggebruikers gamen onderweg bijna 4 keer vaker dan 6 jaar geleden. Het percentage automobilisten dat weleens gamet steeg van 3,3 procent in 2017 naar 11,4 procent afgelopen jaar.
Ook maken volwassen weggebruikers meer foto’s en video’s dan in 2017. Bij automobilisten nam dit aandeel toe van 15,3 procent in 2017 naar 24,9 procent in 2023. Daarnaast wordt er sinds de coronacrisis vaker online vergaderd in het verkeer, zeggen de onderzoekers. Andere activiteiten achter het stuur zijn: bellen, berichten sturen, berichten lezen, navigatie instellen en muziek opzetten.
De meerderheid van de respondenten in het onderzoek laat weten dat zij hun telefoongebruik in het verkeer geen probleem vinden. Zij zeggen dat ze denken dat zij hun telefoon veilig kunnen gebruiken (bijvoorbeeld als het rustig is op de weg), of dat ze hun telefoon bijna niet gebruiken. Ook krijgen weinig respondenten naar eigen zeggen te maken met een boete of ongeval als gevolg van telefoongebruik van het verkeer. Mogelijk komt dit doordat ze langzamer rijden met hun telefoon, of deze alleen gebruiken op plekken waar zij de verkeerssituatie minder risicovol vinden.
Het hoge percentage automobilisten dat weleens de telefoon pakt tijdens de rit betekent overigens niet dat zij dat altijd en overal doen, zo blijkt uit eerder onderzoek. Toch schuilt er ook bij rustig verkeer gevaar in en zijn mensen overmoedig. Adriaan Heino, verkeerspsycholoog bij Interpolis, zegt daarover: “Mensen zijn te optimistisch en denken dat ze veilig aan het verkeer kunnen deelnemen terwijl zij hun telefoon gebruiken. We zien ook dat degenen die veel vertrouwen hebben in hun eigen vaardigheden, vaker hun telefoon gebruiken in het verkeer”.
Campagnes die op de gevaren wijzen halen niets uit, althans: ze zorgen niet voor een daling in het telefoongebruik achter het stuur. Boetes uitdelen werkt evenmin. Vorig jaar werden bijna 200.000 automobilisten en fietsers bekeurd voor bellen in het verkeer. Dat is 10 procent meer dan in 2022. De boete die automobilisten moeten betalen als ze betrapt worden met een telefoon in de hand, is 1 maart jl. verhoogd naar 420 euro.