De Belgische premier Alexander De Croo (Open VLD) heeft bevestigd dat de taskforce rond de Audi fabriek in Vorst (nabij Brussel) bijeengeroepen wordt. Aanleiding is het feit dat het Duitse automerk besloten heeft om de opvolger van de Q8 e-Tron elders te gaan bouwen. “Wij gaan met de directie samenzitten om de toekomst van de autofabriek te onderzoeken”, aldus De Croo.
Eind vorige maand kondigde de directie van de Audi fabriek in Vorst aan dat de contracten van alle tijdelijke medewerkers (in totaal 371 arbeidskrachten) opgezegd worden. Reden is de teruggevallen vraag naar de Q8 e-Tron. De verwachting is dat deze elektrische cross-over nog moeilijk de slijten valt nu Audi de Q6 e-Tron heeft voorgesteld. Die is een ontwikkelingsgeneratie moderner en gaat in exact hetzelfde prijssegment als de Q8 e-Tron opereren. Het voortbestaan van de fabriek in Vorst wordt structurele bedreigd omdat de in 2027 te lanceren opvolger van de Q8 e-Tron elders gemaakt zal worden.
De Belgische premier erkent dat de omstandigheden voor Europese autoproducenten van elektrische auto’s momenteel niet makkelijk zijn, maar meent dat de fabriek in Vorst desondanks nog troeven heeft. De vakbonden met leden die in de Audi in Vorst werkzaam zijn, betreuren het dat zij (nog) geen uitnodiging ontvangen hebben voor de taskforce. In de afgelopen 2 weken stond de assemblage lijn van de Q8 e-Tron stil vanwege een te geringe vraag. De verwachting is dat de productie, zodra die weer wordt opgestart, tot 2027 op een laag pitje zal bevinden. Er wordt gerekend op een output van slechts 15 auto’s per uur. Dat is een verlaging van de productie met een kwart in vergelijking met begin dit jaar. De assemblagelijn van de Q8 e-Tron stond in de eerste 3 maanden van dit jaar liefst voor een derde van de tijd stil.
De perikelen rondom de Audi fabriek in Vorst komen op een gevoelig moment want afgelopen week werd het nieuws in België gedomineerd door het faillissement van bussenbouwer Van Hool. Daardoor zullen er in en rond Koningshooikt, waar dit bedrijf is gevestigd, zeker 1.500 banen sneuvelen. Nu zetten onze zuiderburen zich schrap voor een volgend urgent probleemgeval in de autobranche: de Audi fabriek in Vorst. Dat de directie alle tijdelijke arbeidskrachten al de deur uit gebonjourd heeft, wordt door de vakbonden gezien als een veeg teken.
De Croo wil tijdens de bijeenkomst van de taskforce alle mogelijke middelen op tafel krijgen waarmee de Volkswagen Groep (het moederbedrijf van Audi) zó naar de zin gemaakt kan worden dat die besluit om tóch een nieuw model aan de fabriek in Vorst toe te wijzen. 2027 klinkt nog ver weg, maar feitelijk is dat al over ruim 2 jaar. Dan zal het laatste exemplaar van de Q8 e-Tron in Vorst van de band rollen. De opvolger zal in Mexico het levenslicht zien. Dan staat het Audi personeel in Vorst met lege handen. Eind vorig jaar was er nog sprake van de productie van een tweede model in de fabriek, maar dat plan werd op het laatste moment geannuleerd toen duidelijk werk dat de Duitse regering de koopsubsidie voor elektrische auto’s zou gaan schrappen. Extra productiecapaciteit voor de Q4 e-Tron was daardoor niet langer nodig.
Zoals gezegd is de vraag naar de Q8 e-Tron gekelderd. Er is niet alleen veel concurrentie van andere fabrikanten, maar ook uit eigen huis: de Q6 E-tron, die veel moderner is zonder duurder te zijn, werd al genoemd en zustermerk heeft inmiddels de orderbeken voor de Macan geopend. Die kost niet veel meer, maar biedt meer prestige. Tegelijkertijd verloopt de verkoop van elektrische auto’s in Europa loopt minder vlot dan verwacht.
Tegen de zomer komt de Volkswagen Groep met een nieuwe planning voor haar fabrieken. Eind dit jaar worden de productie-orders definitief toegewezen. In Vorst is men daarover somber gestemd. De Volkswagen Groep is bezig met een intensieve reorganisatie met als doel de kosten flink te verlagen. De autobouwer uit Wolfsburg is weliswaar de grootste autoproducent van Europa, maar kan qua winstgevendheid niet tippen aan bijvoorbeeld Stellantis. Met name aan de verkoop van elektrische auto’s wordt niet of nauwelijks geld verdiend. Dus moet het mes in de kosten.
De CEO van de Volkswagen Groep, Oliver Blume zei vorig jaar tegen beleggers dat door een efficiënter benutting van de fabrieken het autoconcern alleen al in Europa toe kan met een 10 procent kleinere productiecapaciteit. Anders gezegd: niet van alle fabrieken is het voortbestaan gegarandeerd. En de Audi fabriek in Vorst lijkt met een jaarproductie van ongeveer 50.000 auto’s in de hoek te zitten waar de klappen gaan vallen. Eigenlijk stond de sit al op de nominatie om in 2018 gesloten te worden. Toen besloot de Volkswagen Groep dat de productie van de tweede generatie A1 naar Spanje verplaatst diende te worden omdat daar de loonkosten lager zijn.
De Belgische regering kon toen met een pakket overheidsmaatregelen sluiting van de fabriek voorkomen. Dankzij een zak geld uit Brussel konden de Volkswagen Groep en Audi verleid worden om de productieorder voor de (Q8) e-Tron aan Vorst toe te wijzen. Het is de vraag of dat dit keer nog eens lukt: de mogelijkheden voor overheidssteun zijn binnen de Europese Unie beperkt en zowel Audi als de Volkswagen Groep staan er nu in financieel opzicht aanzienlijk slechter voor dan in 2018.