De Duitse bondskanselier Angela Merkel wil dat Duitsland het voorbeeld van Frankrijk en Groot-Brittannië volgt en auto’s met een verbrandingsmotor uitbant. Zij wil evenwel nog geen uitspraken doen over de termijn waarop dergelijke modellen moeten worden verboden. Frankrijk en Groot-Brittannië streven naar 2040.
Merkel heeft dit in een interview laten weten. Op 2 augustus jl. werd er in Berlijn een zogeheten dieseltop gehouden. Daar werd afgesproken dat de autofabrikanten software update maatregelen zullen nemen om tot lagere emissiewaarden te komen. De kosten werden begroot op 500 miljoen euro. Voor de Duitse auto-industrie was dit een enorme meevaller. Onder meer BMW, Opel en Volkswagen kondigden weliswaar ook forse inruilpremies aan voor oudere dieselmodellen, maar in het geval van de laatste 2 automerken krijgt de consument een sigaar uit eigen doos: aanvullend geld voor de auto kan men wel vergeten. De financiële ‘schade’ van de inruilpremies voor de fabrikanten is dus nihil, ook omdat dieselmodellen vanwege de gekelderde vraag sowieso al met tot wel 36 procent korting worden aangeboden. Die afprijzingssticker kunnen de dealers onder het tapijt schuiven zodra er een door de inruilpremie verblinde autoconsument komt binnenwandelen.
Op de in Berlijn gemaakte afspraken kwam direct kritiek. Er zijn twijfels of de software update wel zoden aan de dijk zal zetten. Bovendien hebben ze alleen betrekking op de Euro5 en Euro6 modellen. Oudere dieselauto’s kunnen volgens de fabrikanten niet tegen aanvaardbare kosten worden aangepast, en zijn dus feitelijk ‘reddeloos’ verloren. Maar dieselcritici nemen geen genoegen met het scenario dat die ooit wel een keer ingeruild zullen worden. Verder bleven benzinemodellen tijdens de top in Berlijn buiten schot, terwijl die juist relatief veel CO2 uitstoten.
Merkel is niet doof voor deze kritiek en stelt nu dat de lijn die gevolgd wordt in andere Europese landen “de enige juiste is”. Zij sluiten een tweede top met de autofabrikanten niet uit. Daar moeten verdergaande maatregelen afgesproken worden, onder andere over een uniform landelijk beleid over het al dan niet verbannen van diesels uit binnensteden. Duitsland, waar op 24 september verkiezingen zijn, krijgt in Europees verband steeds meer verwijten dat zij strengere regelgeving zou tegenhouden. En in eigen land zorgt justitie voor problemen. Een rechter heeft namelijk bepaald dat de in Berlijn gemaakte afspraken “niet voldoende zijn om een dieselverbod in Stuttgart definitief uit te sluiten”. Dat is koren op de molen voor diegenen die dergelijke auto’s ook uit andere binnensteden willen zien verdwijnen. Het betekent dat de onzekerheid voor de consument blijft. Een kopersstaking ligt dan op de loer.
De jongste uitspraken van Merkel betekenen dat de dagen van de verbrandingsmotor definitief geteld zijn. Het Europese doodsvonnis zal voor veel onrust in de branche zorgen omdat momenteel 99 procent van de in onze marktregio verkochte auto’s een verbrandingsmotor heeft (hybride modellen meegerekend). Merkel staat (of beter: stond vandaag) op goede voet met de auto-industrie in eigen land, maar mag graag haar politieke rivaal Martin Schulz van de SPD de wind uit de zeilen nemen. Eerder deed zij dat al behendig door van de homohuwelijk een ‘vrije kwestie’ te maken. Schulz had daardoor een stok minder om Merkel mee te slaan.
Europa lijkt dus ‘om’ te zijn voor wat betreft de afschaffing van de verbrandingsmotor, maar de vraag is wat de rest van de wereld zal doen. China is niet het grootste probleem, maar wel de Verenigde Staten, Latijns Amerika en bijvoorbeeld India. Met name het laatste land ontwikkelt zich niet in dezelfde snelheid. Als er in andere werelddelen een gezonde vraag blijft bestaan naar auto’s met een verbrandingsmotor, maar Europese fabrikanten hebben hun ontwikkelingsprioriteit elders liggen (lees: bij elektrische auto’s), dan kunnen andere producenten daarvan profiteren. Met als gevolg dalende inkomsten voor concerns als Volkswagen.
Deze autofabrikant laat in een reactie weten dat het met zijn strategie voor 2025 al goed op weg is en beperkt zich verder tot een zeer algemeen “wij zullen op de toekomstige ontwikkelingen inspelen”. Volkswagen wil over 8 jaar op een output van 1 miljoen elektrische auto’s zitten. Daarvoor zijn mooie plannen gemaakt, maar het is alleen nog de vraag waar de benodigde batterijen gebouwd zullen gaan worden. Als die uit China moeten komen, zal dit in Europa tot veel verlies aan werkgelegenheid leiden.