Bij een openbaar waterstofstation in Noorwegen is een drukgolf geweest. In afwachting van de resultaten van het onderzoek worden de distributiepunten van de exploitant gesloten. Hyundai en Toyota hebben de levering van hun waterstofauto’s opgeschort.
Net als olie en elektriciteit is waterstof potentieel gevaarlijk. Dat illustreert de ontploffing van een H2 distributiepunt in Noorwegen nabij Sandvika. Er zijn geen ernstige gewonden. 2 automobilisten liepen schrammen op omdat de kracht van de drukgolf hun airbag deed afgaan. 2 belangrijke doorgaande wegen werden na het incident in beide richtingen afgesloten. De drukgolf was dermate krachtig dat Noorse media talloze berichten van omwonenden hebben ontvangen, waarin wordt beweerd dat hun huis stond te schudden.
Vooralsnog is de oorzaak van het incident niet bekend. Het is te vroeg om te bepalen of het om een menselijke fout, een fabricage euvel of een ontwerpprobleem gaat. In afwachting van de resultaten van het onderzoek naar de drukgolf heeft exploitant Nel Hydrogen zijn andere 10 Uno X waterstof stations gesloten. Het bedrijf zegt het incident zeer serieus te nemen en heeft hierom direct alle locaties ook leeggezogen. Het is niet bekend wanneer de stations weer opengaan.
Gelukkig kregen de hulpdiensten de brand gauw onder controle. Om de veiligheid te bewaren, werden omstanders op een afstand van 500 meter gehouden. 2 dagen na de drukgolf heeft de politie de wegen direct naast het tankstation weer vrijgegeven. Omdat klanten hun personenwagen voortaan niet meer kunnen voltanken, hebben Hyundai en Toyota besloten om de levering van hun brandstofcel modellen (respectievelijk de Nexo en de Mirai) voorlopig op te schorten. Klanten die al een waterstofauto hebben, krijgen ter vervanging een elektrisch aangedreven model.
Waterstof is een licht ontvlambaar gas, meer dan aardgas of benzinedamp. Maar het is ook erg licht en vluchtig, wat het risico op ontploffing beperkt. De moleculen zijn echter klein (in vergelijking met andere moleculen dan toch) en zullen bij de minste microlekkage ontsnappen. Dit weten de technici die de waterstoftanks ontwikkeld hebben natuurlijk ook. Daarom is het mogelijk om het risico op brand te verminderen door een inert gas toe te voegen. Waterstof wordt vaak gebruikt in de industrie zonder dat het regelmatig rampen veroorzaakt. Die blijven gelukkig relatief zeldzaam, net zoals ongevallen bij conventionele benzinestations of tijdens het transport van aardolie.
Bij het tanken van een brandstofcel auto is een specifieke procedure vereist waarbij de bestuurder niet naast de pomp hoeft te staan. Een computer bepaalt bij hoge druk de vul snelheid en past die indien nodig aan. Een terugslagklep voorkomt dat het gas terugkeert naar het station. Het is bovendien onmogelijk om het ‘pistool’ te verwijderen voordat men die ontgrendelt. Maar elektrisch rijden op waterstof kent ook een aantal voordelen. Dit soort auto’s hoeven niet met zware accupakketten uitgerust te worden en ze hebben geen last van lange laadtijden. Ze hoeven immers niet op te laden, maar kunnen binnen enkele minuten een volle tank halen.
Voor wat betreft de tanks van het voertuig: die zijn gemaakt om schokken, vuur en zelfs geweerschoten te weerstaan. Ze zijn zo vervaardigd dat, in geval van een heftige botsing, de tank op een bepaalde manier scheurt zodat die niet ontploft. De levensduur is 15 jaar of 2000 cycli, afhankelijk van de homologatie. Uiteindelijk moeten ze worden gecontroleerd en vervangen. Dat dit geen overbodige luxe is, werd dus hardhandig duidelijk in Noorwegen bij de ontploffing van een waterstof tankstation.
Waterstof wordt vaak als groen alternatief voor fossiele brandstoffen beschouwd, ondanks dat het niet erg energie-efficiënt is en het dus erg makkelijk in de brand vliegt. In Nederland vindt de productie niet door Nel Hydrogen plaats. Begin deze maand werd ook al elders duidelijk dat het tanken van waterstof niet altijd even veilig is. Toen explodeerde een waterstoftanker op het terrein van Air Products (een waterstoffabrikant) in Santa Clara in Californië. De klap was daar groter dan in Noorwegen. Omstanders meldden namelijk dat ze de explosie op 8 kilometer afstand nog voelden. Het incident gebeurde tijdens het vullen van de tanker. Er ontstond een lek en werknemers van het bedrijf kregen deze niet gedicht. De brandweer had grote moeite met het blussen van de brand omdat waterstof kleurloos en dus onzichtbaar is.
Wat de impact van de drukgolf in het tankstation zou kunnen zijn op de verdere ontwikkeling van waterstofauto’s staat nog niet vast. Wel is duidelijk dat het koren op de molen is van de H2 sceptici die het goedje vooral als gevaarlijk brandbaar afdoen. Voor Mercedes-Benz is het incident evenwel geen reden om de ontwikkeling van een F-Cell uitvoering van de GLC (zie foto) op te schorten.
