Elon Musk, de topman van Tesla, schrijft in een uitgelekte interne memo dat de autoproductie in het tweede kwartaal op recordniveau zal uitkomen.
De Tesla baas mag van de Amerikaanse beurswaakhond SEC geen koersgevoelige informatie meer verspreiden via sociale media, maar er is geen verbod op het schrijven van interne memo’s. Die worden vanuit zijn onderneming met enige regelmaat gelekt. De informatie die daar in staat, kan de waarde van het aandeel Tesla op de beurs wel degelijk beïnvloeden.
In een e-mail aan zijn medewerkers schrijft Musk dat Tesla aan de vooravond staat van een recordaantal leveringen. Voorwaarde is dan wel dat de jonge fabrikant van elektrische auto’s in de laatste dagen van de maand wel “alles moet geven”. Musk schrijft: “Er wordt dit kwartaal veel gespeculeerd over de leveringen van onze voertuigen. De realiteit is dat wij op schema liggen om een record te vestigen, maar het wordt wel krap. Als we echter alles geven, kunnen wij het zeker halen”.
Musk kan wel een opsteker gebruiken. De koers van het aandeel van Tesla is dit jaar met 34 procent gedaald. Enkele weken geleden probeerde Musk tijdens een vergadering van de aandeelhouders zorgen weg te nemen dat zijn bedrijf de productiedoelen niet zou halen. Hij hield de aanwezigen voor dat Tesla afstevent op een record output. Volgens de prognose van de autofabrikant zouden er in het tweede kwartaal van dit jaar 90.000 tot 100.000 voertuigen van de band moeten rollen. In het tijdvak januari t/m maart bleef de teller steken op 63.000 exemplaren, waarvan 50.900 eenheden van de Model 3 en 12.100 stuks van de Model S plus de Model X. Die tegenvallende cijfers over het eerste kwartaal voedden bij beleggers de angst dat de vraag naar de auto’s van Tesla instort. Het laatste record van de autofabrikant dateert van eind 2018, toen er in de periode oktober t/m december 90.700 personenwagens werden afgeleverd.
In zijn e-mail schrijft Musk hierover: “Wij hebben al genoeg bestellingen om een record neer te zetten, maar de juiste auto’s staan nog niet allemaal op de juiste locaties. Logistiek en de uiteindelijke levering aan de klant zijn uiterst belangrijk. Dat geldt ook voor het zoeken naar gewilde voertuigvarianten die weliswaar lokaal beschikbaar zijn, maar die niet op tijd (dat wil zeggen: voor het einde van het kwartaal, red.) terecht kunnen komen bij de mensen die dit type hebben besteld”.
Het is niet de eerste keer dat er bij Tesla interne mails de buitenwereld bereiken. Zo kwam er een maand geleden een einde aan een wekenlange koersdaling van het aandeel Tesla nadat Musk in een schriftelijke mededeling aan het personeel had laten weten dat er halverwege het kwartaal al 50.000 auto’s waren besteld. Bij beleggers heerst evenwel scepsis of de topman de gewekte verwachtingen wel kan waarmaken. Tesla kampt met een dalende vraag vanuit China en heeft een onstilbare honger aan vers kapitaal. Maar Musk houdt de druk op de ketel en zegt ook de komende tijd te zullen werken aan de wereldwijde logistiek van Tesla.
Model 3
Dat Tesla voor wat betreft het tweede kwartaal mogelijk afstevent op een recordproductie, is niet in de laatste plaats te danken aan Noorwegen, waar de Model 3 uitzonderlijk goed verkoopt. In slechts 6 maanden tijd zijn er al meer dan 10.000 exemplaren op kenteken gezet. Ter vergelijking: de Tesla Model S en de Nissan Leaf hadden 2,5 jaar nodig om dit aantal registraties in Noorwegen te bereiken.
Van de Model S, die leverbaar is sinds medio 2013, zijn in het welvarende Scandinavische land inmiddels meer dan 20.000 exemplaren op kenteken gezet. De verkoop van deze grote elektrische liftback loopt echter hard terug in Noorwegen, mede door de komst van de goedkopere Model 3. In 2018 wist Tesla in het land 3.633 exemplaren van de Model S op kenteken te zetten, maar na (bijna) 6 maanden dit jaar staat de teller op iets meer dan 600 stuks. De daling wordt echter royaal gecompenseerd door de Model 3. Daarvan werden alleen al in juni 2.500 exemplaren geregistreerd. Van de Model X zijn tot op heden meer dan 12.000 eenheden op kenteken gezet in Noorwegen.
De top 10 van meest populaire elektrische auto’s in Noorwegen wordt aangevoerd door de Nissan Leaf. Dit model ging tot nu toe 54.535 keer over de toonbank. Daarna volgen de Volkswagen e-Golf (37.488 registraties), de BMW i3 (23.139), de Tesla Model S (20.066), de Kia e-Soul (16.744), de Tesla Model X (12.406), de Renault Zoé (11.026), de Tesla Model 3 (10.137), de Volkswagen e-Up (9.136) en de Hyundai Ioniq Electric (7.776). In de eerste 5 maanden van 2019 zijn er in Nederland 3.582 exemplaren van de Model 3 geregistreerd. De verkoop van de Model S en Model X is evenwel compleet ingestort met respectievelijk 45 en 33 eenheden die op kenteken werden gezet. In heel 2018 registreerde Tesla in Nederland nog 5.633 exemplaren van de Model S en 2.966 stuks van de Model X. De daling is niet zozeer te wijten aan de komst van de Model 3, maar heeft alles te maken met het feit dat de dure Tesla modellen niet langer in aanmerking komen voor een volledige verlaging van de bijtelling naar 4 procent.
Software update perikelen
Eigenaren van de Model S en X hebben na de laatste software update ineens bijna 50 kilometer minder bereik. Volgens Tesla is het geen fout gemaakt. Het bedrijf van Musk stuurt als één van de weinige autofabrikanten automatisch een software update naar de voertuigen die dat nodig hebben. Dit gaat ‘via de lucht’ en de eigenaar merkt er doorgaans niet of nauwelijks wat van. Tenzij er natuurlijk een verandering in de software plaatsvindt waardoor het rij bereik in de praktijk daalt. Verschillende eigenaren van een Model S of Model X rapporteren nu namelijk dat zij nu ineens 20 tot 50 kilometer minder ver komen op een volle acculading.
De update moet volgens Tesla de levensduur van de batterij verlengen, de degradatie verminderen en het hele accupakket beschermen. Maar er is sprake van een vervelende bijwerking: een deel van de Tesla rijders bij wie de update is doorgevoerd (het lijkt te gaan om de Model S en Model X met een 85 kWh accupakket; deze versies worden al sinds 2016 niet meer geproduceerd), meldt nu een daling in bereik. Medewerkers van lokale Tesla servicepunten wimpelen de klacht weg door te zeggen dat het om een “normale degradatie” gaat. Opvallend, want uit eerdere onderzoeken is juist gebleken dat de accu’s van een Model S of Model X hier bovengemiddeld goed tegen bestand zijn. Doorgaans is er na 250.000 km rijden nog 90 procent van de originele capaciteit over. Een vermindering van 11 procent in 5 weken tijd kan dus niet onder “normale degradatie” vallen. Doorvragen bij Tesla leert de het verminderde bereik in de oudere modellen inderdaad veroorzaakt wordt door de update. Het beschermen en verlengen van de levensduur van de batterij heeft volgens de fabrikant tot gevolg dat enkele eigenaren zodoende met een kleinere actieradius moeten leren leven. Tesla heeft verzuimd dit op een correcte manier aan haar klanten te communiceren. De autofabrikant gaat op dit vlak wel vaker in de fout.
Eigen accu’s
Tesla produceert sinds 2014 haar accupakketten samen met Panasonic in de zogeheten Gigafactory. Dat moet volgens Musk op termijn veranderen. Het past bij de merkfilosofie om zoveel mogelijk in eigen huis te doen, zo laat de topman weten. Hij deinst hierbij niet terug voor een stuk of wat beren op de weg. Musk heeft inmiddels een geheim laboratorium opgericht waar wordt gewerkt aan eigen accucellen. Daarmee moet Tesla minder afhankelijk worden van externe partijen. Ook denkt Musk hiermee te kans te kunnen verkleinen dat zijn bedrijf ooit zonder accupakketten komt te zitten. Verder betekent de ontwikkeling van een eigen alternatief voor de batterijen van Panasonic dat de bedrijfswinst kan worden opgevoerd. Dat is niet onbelangrijk aangezien het accupakket het duurste onderdeel is van een elektrische auto.
Het komt er op neer dat Tesla eigenlijk van productiepartner Panasonic af wil. In de afgelopen maanden heeft Musk meerdere malen gewaarschuwd voor tekorten aan bronmaterialen voor de fabricage van de batterijen. Dat zorgt bij de bestaande modellen van Tesla (nog) niet voor problemen, maar de introductie van de eerste elektrische vrachtwagen van het merk is er wel door vertraagd. Doordat er op dit moment samen met Panasonic niet genoeg accu’s gebouwd kunnen worden, kan ook de productiestart van de Model Y (de cross-over variant van de Model 3) in gevaar komen.
De nieuwe generatie accucellen die momenteel in het laboratorium van Tesla worden ontwikkeld, zijn van het lithium/ion type. Er wordt ook gekeken naar innovatieve productie manieren. Daarmee zou Tesla gemakkelijker hogere volumes batterijen kunnen bouwen. Maar er is een verschil tussen droom en daad. Het belooft nog een flinke uitdaging te worden voor Tesla om de eigen accu’s zonder hulp van Panasonic in productie te kunnen nemen, ook omdat het bedrijf krap bij kas zit. De financiële situatie zou zelfs zo nijpend zijn dat er in het kader van bezuinigingen is aangekondigd dat er ook op het verbruik van WC papier gelet moet worden.
Zelfs als Tesla eigen accu’s gaat produceren, dan zal dit zeker niet op korte termijn gebeuren. Panasonic zit dus nog zeker niet op de schopstoel. Als dat überhaupt al gaat gebeuren. Het lijkt logischer dat de fabrikant van elektrische auto’s Panasonic ook inschakelt om de in China te produceren exemplaren van de Model 3 van batterijen te gaan voorzien.