De strengere controle op roetfilter fraude faalt en dus worden duizenden vuile diesels tegen de regels in toch APK goedgekeurd.
Bij de APK keuring zijn het afgelopen jaar nauwelijks verwijderde roetfilters opgemerkt. Toch rijden in Nederland zeker 20.200 auto’s zonder filter rond. Echter, bij slechts 397 exemplaren werd dit ook geconstateerd. Terwijl het verwijderen van het roetfilter verboden is.
Een auto zonder roetfilter stoot tot 150 keer zoveel schadelijke fijn stof uit als een auto met filter. Op de aanwezigheid van het filter wordt sinds 20 mei 2018 een visuele controle gedaan tijdens de APK. Maar uit cijfers van de RDW en kennisinstituut TNO blijkt dat deze controle nauwelijks effect heeft.
Ondertussen blijven tientallen bedrijven adverteren met het verwijderen van roetfilters. Het slopen van het filter zou de auto “zuiniger laten rijden” en is goedkoper dan een filter vervangen. Als deze zogeheten chip tuning bedrijven gevraagd wordt of zij een roetfilter willen verwijderen uit een dieselauto van het bouwjaar 2015, dan laat 80 procent weten daartoe bereid te zijn. Slechts 20 procent van hen waarschuwden voor de APK controle en weigerden het filter te verwijderen.
De garagebedrijven die hier niet moeilijk over doen, verwijderen het filter op zo’n manier dat het niet opvalt bij de APK. “We slijpen de behuizing open, halen het filter eruit, slijpen hem dicht en plaatsen hem terug. Fysiek zie je niet dat het roetfilter verwijderd is”, zegt de een. “We halen er zo’n 10 in de maand weg en ze komen allemaal door de APK”, vertelt een ander garagebedrijf.
APK keurders hebben het nakijken. Een eigenaar van 4 APK stations laat weten dat zij alleen maar moeten controleren of de behuizing aanwezig is waar het filter inzit. Het is niet mogelijk om te zien of het filter zelf er in zit. De eigenaar van de 4 APK stations kwam afgelopen jaar geen enkele auto met een verwijderd roetfilter tegen. “Maar dat betekent niet dat ze er niet waren”, zegt hij.
Staatssecretaris Stientje van Veldhoven (Infrastructuur en Milieu) wil zo snel mogelijk strengere handhaving. “De huidige APK controle volstaat totaal niet. Dat blijkt wel uit de cijfers. Wij willen zo snel mogelijk een deeltjestest bij de APK en wegkant inspecties invoeren, maar daarvoor hebben wij de apparatuur nog niet”. De ambitie van de staatssecretaris is dat de benodigde deeltjesteller in 2021 ingezet kan worden.
Tot die tijd lijkt er weinig te veranderen. Bedrijven die roetfilters verwijderen, zal Van Veldhoven in elk geval niet aanpakken. “Als bedrijf moet je dit niet willen doen, maar de wet is zo geformuleerd dat de verantwoordelijkheid ligt bij de automobilist en niet bij de garage”.