Martin Winterkorn, de gevallen topman van Volkswagen, wordt niet langer vervolgd voor het vermeend manipuleren van de markt. Dat heeft de Duitse rechter in Braunschweig bepaald. De topman die in 2015 moest aftreden als gevolg van gesjoemel met dieselmotor software moet nog wel voor de rechter verschijnen vanwege andere fraude aanklachten.
De rechtbank laat nu weten dat zijn mogelijke straf voor het niet tijdig inlichten van beleggers niet in verhouding zal staan tot de (vermoedelijk) veel zwaardere straf in de andere fraude zaken. Daarvoor moet Winterkorn in februari voor de rechter verschijnen. De topman van Volkswagen wordt er van verdacht eindverantwoordelijk te zijn voor het feit dat met 9 miljoen voertuigen in Europa en de Verenigde Staten is gefraudeerd. In 2015 kwam aan het licht dat de Duitse autofabrikant zogeheten sjoemelsoftware toepaste die de dieselmotor tijdens een emissietest anders liet draaien, met gunstigere waardes als gevolg.
Dit schandaal kostte Winterkorn nog datzelfde jaar de kop, ondanks zijn verdediging dat hij geen weet had van de illegale praktijken, die Volkswagen inmiddels ruim 30 miljard euro hebben gekost. De voormalige topman van het autoconcern werd, net als de huidige voorzitter van de Raad van Commissarissen, Hans Dieter Pötsch (links op de foto met Winterkorn) en de huidige CEO, Herbert Diess, in september 2019 door het parket van Braunschweig aangeklaagd wegens marktmanipulatie. Zij werden er van beschuldigd investeerders te laat te hebben geïnformeerd over de financiële risico’s van het emissieschandaal. Nadat de manipulatie van miljoenen dieselmotoren in september 2015 algemeen bekend werd, stortte de koers van het aandeel Volkswagen tijdelijk in. Daardoor leden beleggers verliezen en zij eisen nu miljarden aan schadevergoeding in een civiele rechtszaak.
In het geval van Diess en Pötsch betaalde Volkswagen elk 4,5 miljoen euro aan de rechterlijke macht in Nedersaksen. De regionale rechtbank had met Pötsch en Diess eerder an overeenstemming bereikt over het afkopen van de vervolging. Winterkorn kwam daarvoor niet in aanmerking, ondanks dat zijn advocaat Felix Dörr de beschuldigingen dat zijn cliënt al vroeg op de hoogte was van de dreigende omvang van de dieselcrisis “met alle vastberadenheid” afwees: “Prof. Dr. Winterkorn had geen vroege kennis van het gerichte gebruik van verboden motorbesturingssoftware in Amerikaanse dieselauto’s”, aldus de advocaat. “Essentiële informatie die hem in staat zou hebben gesteld om de inmiddels bekende problemen met Amerikaanse dieselmotoren correct te classificeren, bereikte hem op dat moment niet”.
Winterkorn is zoals gezegd echter nog niet vrijgesproken van de kwestie van vermeende frauduleuze bedoelingen. De rechtbank heeft de start van het proces op 25 februari gepland. De laatste tijd was de twijfel echter gegroeid of het proces echt kon beginnen of dat het misschien moest worden uitgesteld. De kamer werd door een deskundige geadviseerd over het onderhandelingsvermogen van de inmiddels 73-jarige Winterkorn. Die zou gezondheidsklachten hebben, maar mogelijk zijn ziekte veinzen. Volgens de planning tot dusver zou de hoorzitting kunnen duren tot in ieder geval het voorjaar van 2023. Pas dan zal er uitspraak worden gedaan.