Vorige week heb jij op deze website kunnen lezen dat de Duitse autofabrikant Mercedes vanaf volgend jaar alleen nog auto’s zal bouwen met een automatische versnellingsbak. Dat betekent het einde van het ontkoppelingspedaal en de met de hand te bedienen versnellingspook. De transitie naar rijden met een automatisch schakelende versnellingsbak is daarmee bijna voltooid.
Niet alleen bij Mercedes maar ook bij andere autofabrikanten staat de handbak op de tocht. 10 jaar geleden zou dat nog slecht nieuws zijn geweest voor de portemonnee (hoger verbruik) van de bestuurder en voor het milieu (hogere CO2 uitstoot). Met uitzondering van de uitvoering van Hub van Doorne (DAF) was de automatische transmissie vroeger alleen bruikbaar in grote auto’s met een dikke motor. Dat kwam omdat er veel meer vermogensverlies optrad dan bij een handbak. Later verschenen er wel kleinere auto’s met een automatische transmissie maar ook die hadden een relatief dikke motor. Zoals de Renault 5. Met automaat was 1.397 cc het minimum terwijl de handgeschakelde versie (die met de ‘paraplu’ in het dashboard het fabriekspand mocht verlaten met 845 cc.
Maar vandaag de dag zijn de verbruik / uitstoot rollen omgedraaid. Want om zo zuinig mogelijk om te kunnen springen met brandstof dient er veelvuldig (én snel) geschakeld te worden. En dat is de levensmissie van een automatische transmissie. Hij heeft hiervoor hulp gekregen van de boordcomputer. Die zet alle informatie van het motormanagement systeem nauwgezet om in daden. Verder kennen automatische transmissies vandaag de dag (Mazda is de uitzondering op de regel aan het worden …) doorgaans meer versnellingen dan een handbak. Dat betekent dat er een grotere spreiding mogelijk is van de overbrengingsverhoudingen en dat de motor zich sneller in het optimale (meest efficiënte) toeren gebied zal bevinden.
Kortom, wil een autofabrikant de gemiddelde uitstoot van zijn verkochte exemplaren verlagen (en dat wil hij want anders valt er een boetefactuur van de Europese Unie op de deurmat), dan dient hij de modellen met een handbak de deur uit te doen. Mercedes maakt dus in 2023 schoon schip, maar Jaguar deed dat 10 jaar geleden al. Bij Audi, BMW en Volvo vind je amper nog handgeschakelde auto’s. Na deze premium merken zijn de spelers in het volume segment aan het beurt. Zoals Honda, dat vanaf de marktintroductie van de nieuwe Civic de handbak vaarwel zal zeggen (al behoudt de Type R uitvoering waarschijnlijk dit type transmissie wel).
Handgeschakeld rijden was sowieso al langer een Europees unicum. In de Verenigde Staten en Azië rijdt ‘iedereen’ automatisch. Dat is dus een goede zaak voor het milieu, want doordat een robot het schakelen overneemt, wordt deze handeling vele malen nauwkeuriger en gedisciplineerder uitgevoerd dan door welke bestuurder dan ook.