Lightyear, de in Helmond gevestigde ontwerper van een elektrische auto met zonnepanelen, stopt per direct met de bouw van haar debuutmodel ‘0’. Of beter gezegd: Valmet Automotive, aan wie de productie van deze auto afgelopen november was uitbesteed, zal geen exemplaren meer fabriceren omdat Lightyear niet aan zijn betalingsverplichtingen kan voldoen.
Lightyear staat namelijk op omvallen en heeft uitstel van betaling aangevraagd. Tot de gedupeerden behoren niet alleen de schuldeisers, maar ook de klanten die een exemplaar van de peperdure ‘0’ besteld hadden (de basisprijs bedraagt 250.000 euro) en die daarvoor een aanbetaling hadden gedaan. Zij moeten maar afwachten of zij hun geld terugkrijgen.
De productie van de Lightyear 0 is via het op de Automotive Campus in Helmond gevestigde Atlas Technologies uitbesteed aan Valmet Automotive. Het is deze dochteronderneming van de Atlas Technologies Holding die bij de curator surseance van betaling heeft aangevraagd. Het plan was om Valmet Automotive 500 exemplaren van de Lightyear 0 te laten bouwen. Die zijn (op papier) allemaal verkocht.
“Helaas hebben we deze beslissing moeten nemen”, aldus Lex Hoefsloot, de CEO en medeoprichter van Lightyear (foto) in een verklaring. “Maar het hele proces van het ontwikkelen van de ‘0’ heeft ons bedrijf de afgelopen jaren veel waardevolle lessen opgeleverd. We steken nu al onze energie in het bouwen van de Lightyear 2 om dat model op tijd beschikbaar te hebben voor klanten”.
Lightyear laat dus zien goed te zijn in iets nieuws beginnen, maar voor het afmaken van bestaande klussen heeft het jonge bedrijf blijkbaar geen talent. Dat doet het ergste vrezen voor de Lightyear 2. Die moet in 2025 in massaproductie worden genomen en krijgt een prijs van 40.000 euro exclusief belastingen. Voor dat model zijn er inmiddels weliswaar al veel bestellingen (meer dan 40.000 abonnementen van individuele klanten en ongeveer 20.000 pre-orders van wagenparkeigenaren; in totaal staat er voor bijna 850 miljoen euro uit aan bestellingen van de ‘2’), maar het nieuwe ontwerp bestaat eigenlijk alleen nog maar op de tekentafel. Om deze auto in een grote oplage te kunnen bouwen, zijn hoge investeringen nodig. De vraag is of kredietverstrekkers na de problemen bij Atlas Technologies nog wel enthousiast hun knip zullen trekken.
Zo mogelijk nog verontrustender is de mededeling van een woordvoerder van Lightyear dat hij niet kan zeggen of de ‘2’ definitief buiten het faillissement gehouden kan worden. Als dat niet het geval is, dan is er sprake van tienduizenden gedupeerden. Wie gaat er dan nog onder de huidige omstandigheden een pre-order plaatsen? KPMG heeft over het jaarverslag van 2021 geen accountantsverklaring afgegeven vanwege onzekerheid rond toekomstige financiering.
Lightyear is in 2016 opgericht door studenten van de Technische Universiteit Eindhoven, die de World Solar Challenge hadden gewonnen in 2013 en 2015, en dat in 2017 nog eens dunnetjes overdeden. Het bedrijf telt inmiddels 544 werknemers. Lightyear heeft in de afgelopen jaren met succes geld opgehaald bij investeerders. In totaal gaat het om 200 miljoen euro, waaronder 25 miljoen belastinggeld van de overheid via Invest-NL. Deze transactie vond afgelopen september plaats.
Al met al is het stopzetten van de productie van de Lightyear geen verrassing. Aanvankelijk communiceerde het bedrijf namelijk dat de ‘2’ niet meer dan 30.000 euro zou gaan kosten. Na kritiek van Autointernationaal.nl is die prijs later aangepast. Het duidt op een groot amateurisme in de directieburelen van Lightyear.
Elk jong bedrijf heeft opstartproblemen. Dat was indertijd bij Tesla niet anders. Maar bedrijfsoprichter Elon Musk heeft indertijd voor wat betreft de productie van de Roadster, de Model S en de Model X niet de handdoek in de ring gegooid met het smoesje dat hij zich wilde concentreren op de bouw van zijn eerste volumemodel, de Model 3. Vertrouwen komt te voet en gaat te paard dus het is essentieel dat alle toezeggingen worden nagekomen. Ook aan de 500 klanten voor het debuutmodel.
Trouwens, het idee dat je van een output van 500 exemplaren direct kan doorgroeien naar volumeproductie is krankzinnig. Een gezond bedrijf groeit niet meer met 33 procent per jaar. Dus Lightyear zou er verstandig aan doen om in de eerste zich te concentreren op niche producten en daarvan de oplage geleidelijk aan op te voeren. Net zoals Tesla met de Roadster, Model S en Model X gedaan heeft. Pas daarna kan een bedrijf klaar zijn voor de sprong naar massaproductie. Kan. Want we weten allemaal nog dat het opstarten van de bouw van de Model 3 door Musk omschreven werd als “een hel”.
Wel nieuwe auto’s aankondigen, maar ze vervolgens niet (kunnen) bouwen en klanten in de steek laten: daarvan hebben wij in Nederland onze buik sinds Victor Muller en zijn Spyker avontuur meer dan vol.
Ken je klassiekers, Hoefsloot.