Carlos Ghosn zegt dat hij sympathie heeft voor de Nissan-aandeelhouders die hem terug willen … en dat hij begrijpt waarom.
In een interview vanuit Libanon, waar hij sinds zijn vlucht uit Japan in 2019 als banneling verblijft, zei de aangeklaagde voormalige topman dat gezond verstand de drijfveer is: hij heeft Nissan ooit gered en investeerders willen dat er weer iemand met een bewezen staat van dienst achter het stuur kruipt bij de autofabrikant.
Maar Ghosn is realistisch over een terugkeer. 4 strafrechtelijke aanklachten, een verbod van 10 jaar om een beursgenoteerd Amerikaans bedrijf te leiden en een rode Interpol-notificatie die hem in Libanon houdt, maken zijn benoeming in de Raad van Bestuur van Nissan vrijwel onmogelijk.
Toch was er een motie van een aandeelhouder: Een ontevreden aanwezige op de aandeelhoudersvergadering van Nissan die eerder deze maand plaatsvond, diende een motie in om Ghosn in de Raad van Bestuur te benoemen. Maar de huidige CEO, Ivan Espinosa, verzette zich tegen de maatregel en de aandeelhouders verwierpen deze uiteindelijk.
Als onderdeel van een overeenkomst met de Amerikaanse effectenregulatoren in 2019 accepteerde Ghosn een verbod van 10 jaar om als bestuurder of commissaris op te treden bij een beursgenoteerd Amerikaans bedrijf; een voorwaarde die een tweede, aparte juridische hindernis vormt naast de Japanse strafzaak.
Dit neemt niet weg dat Ghosn’s nalatenschapbij menig aandeelhouder nostalgische gevoelens oproept: Ghosn werd in 1999 door Renault naar de Japanse autofabrikant gestuurd om het bijna failliete Nissan te redden. Met zijn herstelplan verminderde hij de schulden, sloot hij 5 Japanse fabrieken en schrapte hij 21.000 banen. Dat was de eerste stap richting de vorming van de Renault-Nissan-Mitsubishi alliantie. Deze bedrijvencombinatie groeide in 2017 uit tot ’s werelds grootste autofabrikant qua verkoopvolume van personenauto’s.
Het ego van Ghosn, die zichzelf altijd al geweldig vond, werd er niet kleiner door. Helaas kwam in 2018 de val: Ghosn werd door de Japanse justitie gearresteerd, samen met toenmalig directeur Greg Kelly op basis van aanklachten die beide mannen overigens ontkennen. De affaire leidde tot een flinke deuk in de Renault-Nissan-alliantie. Van de synergie-effecten tussen de 3 samenwerkende autofabrikanten was niet veel meer over. Met als gevolg dat de positie van Nissan op het internationale autotoneel verzwakte. Een rechtbank in Tokio sprak Kelly later overigens vrij van de meeste aanklachten en legde hem een voorwaardelijke straf op.
Voor de huidige malaise bij Nissan heeft Ghosn een oplossing: de gewezen topman houdt vol dat hij nog steeds in staat is Nissan er weer bovenop te helpen, maar zegt dat hij geen plan zal presenteren voordat er een diagnose is gesteld.
Is het jammer dat een terugkeer van Ghosn bij Nissan (op korte termijn) er niet in zit? Niet echt. In de drang naar de grootste autofabrikant ter wereld te worden, ging kwantiteit bij de alliantie voor kwaliteit. Met als gevolg dat Nissan nu een veel minder goed betrouwbaarheidsimago heeft dan Toyota, Honda, Mazda of Subaru. Ook het feit dat er met veel kortingen marktaandeel is gekocht, heeft de inruilwaarde van Nissan modellen geen goed gedaan.
Vanuit die optiek is Ghosn geen onderdeel van de oplossing, maar historisch gezien onderdeel van de problematiek bij Nissan.