Voor het eerst is de benzineprijs bij de duurste tankstations boven de 2 euro gestegen. Het gaat om de hoogste prijs die in Nederland gevonden is, niet om de gemiddelde prijs.
Bij onbemande tankstations en op andere plekken ben je doorgaans minder geld kwijt, maar bij een bemand tankstation langs de snelweg kan het zijn dat men nu 2 euro moet neertellen voor een liter Euro95/E10, zo blijkt uit een overzicht van DirectLease Tankservice. Gemiddeld betaalt men bij een duur tankstations nu 1,999 euro voor een liter benzine. Ook de prijs voor diesel is nog nooit zo hoog geweest, zo tonen cijfers van United Consumers aan. Een liter kost 1,572 euro. De gemiddelde landelijke adviesprijs voor een liter Euro95/E10 is 1,934 euro.
Vorige maand sneuvelde al een oude recordprijs uit 2012. In januari 2020 kwam de literprijs flink in de buurt van dat oude record, maar door de coronacrisis zakte de prijs aanzienlijk. Sinds afgelopen herfst klimmen de prijzen weer. Dat een tankbeurt nu zo in de papieren loopt, komt door de oplopende olieprijzen. Waar er eerder minder vraag was naar brandstof door de coronacrisis en de olieproductie juist laag werd gehouden, neemt de vraag toe nu er in veel landen weer meer geproduceerd, geconsumeerd en gereisd kan worden. In de tabel zie je dat de benzineprijs nauw samenhangt met de prijs van ruwe olie (het zijn gemiddelde prijzen, de recordprijs van meer dan 2 euro per liter is de hoogste prijs die in Nederland bij een tankstation gevonden is).
Een vat ruwe Brent olie kost inmiddels zo’n 75 dollar dollar. Ruim een half jaar geleden was dat nog 40 dollar. “Aan het begin van de coronacrisis daalde de olieprijs omdat de vraag naar olie naar beneden ging”, vertelt Lucia van Geuns, energie-adviseur bij The Hague Centre for Strategic Studies. “De OPEC-landen en Rusland hebben in reactie daarop de productie van olie teruggeschroefd, om te voorkomen dat de prijs nog verder zou dalen”. Inmiddels stijgt de vraag naar olie weer: we rijden meer auto en leggen weer bezoekjes af. “Maar het aanbod is nog niet mee gestegen met die vraag. Daardoor is er krapte op de markt ontstaan en stijgt de olieprijs”.
Vanaf 1 juli gaan de OPEC landen en Rusland weer wat meer olie produceren, maar niet genoeg om deze krappe markt weer in balans te brengen, zegt Van Geuns. “Ze hebben niet zo veel haast. Ik denk dat ze ook voorzichtig zijn: corona is nog niet helemaal weg. Die hoge prijzen worden nu dus kunstmatig in stand gehouden door de OPEC-landen en Rusland”. Ook in de Verenigde Staten, de andere belangrijke producent van olie, wordt de productie niet zo hard opgeschroefd als je misschien zou verwachten vanwege de krappe markt, aldus Van Geuns. “Maar daar zijn ook verschillende dingen gebeurd. Banken zijn wat minder geneigd te investeren in schalieolie, en president Biden heeft milieu restricties opgelegd. Voor veel schalie producenten zijn de hoge prijzen nu winstgevend, en in plaats van die winst te gebruiken om te investeren en extra olie uit de grond te halen pakken veel producenten nu juist de winst. Dat zorgt er ook voor dat de productie niet zo hard toeneemt”.
Een belangrijk deel van wat men aan de pomp voor brandstof betaalt, bestaat uit accijns. Dat is een vast bedrag per liter. Daarnaast wordt er btw gerekend. Dat is een percentage van de prijs aan de pomp. Als die prijs oploopt, betaal je per tankbeurt dus ook meer btw. Lpg kost nu 0,93 euro per liter. Dat is nog iets lager dan de recordprijs van 0,946 euro van 1 januari 2014.