De Verenigde Staten heeft maandag de Chinese e-commerce reus Alibaba, internet zoekprovider Baidu en autofabrikant BYD toegevoegd aan een lijst van bedrijven waarvan zij denkt dat ze het Chinese leger in Peking ondersteunen.
BYD wordt door de regering van de Amerikaanse president Donald Trump beschouwd als een toonaangevend technologiebedrijf dat een cruciale rol kan spelen bij het versterken van de militaire en industriële slagkracht van Peking, Dat leidt terecht tot veiligheidszorgen in Washington. Overigens is ook Nio op de zwarte lijst geplaatst.
BYD reageerde niet onmiddellijk op verzoeken om commentaar op de beschuldigingen van het Pentagon. Als het niet lukt om de Amerikaanse verdenkingen weg te nemen, dan zal de autofabrikant beschouwd worden als een “Chinese military company”. Toont BYD hiermee haar ware gezicht?
De opname op de defensielijst van het Pentagon betekent een waarschuwing voor buitenlandse bedrijven met strenge compliance-eisen, overheidsinstanties en defensieleveranciers. Zij kunnen Amerikaanse opdrachten verliezen indien zij voertuigen van het merk BYD in hun wagenpark hebben.
Dat juist een autofabrikant op zo’n lijst belandt, is minder vreemd dan het op het eerste gezicht lijkt. Moderne elektrische auto’s zijn allang geen simpele voertuigen meer. Ze zijn verbonden computers op wielen, met software, camera’s, sensoren, accu’s, chips en dataverbindingen.
De opname van BYD in het dossier past in een bredere Amerikaanse zorg over Chinese technologie, data, batterijen, software en toeleveringsketens. BYD is bovendien niet alleen autofabrikant, maar ook een grote speler op het gebied van batterijen. Daardoor kan het bedrijf een veel strategischere rol spelen op het wereldtoneel dan je enkel op basis van verkoop van stekkerauto’s zou verwachten.
Europa vaart officieel een eigen koers, maar kan toch gevolgen hebben voor NAVO landen in onze regio, waaronder Nederland. Het Pentagon kan overheidsdiensten afraden om auto’s van het merk BYD aan te schaffen. Bovendien komt de Amerikaanse defensielijst bovenop een bredere Europese discussie over Chinese producten, importheffingen, data, software en afhankelijkheid van Chinese batterij- en autotechnologie. Een Atto 2, Dolphin Surf of Seal U is daardoor niet langer zomaar een auto maar een geopolitiek object.
Voor de Nederlandse autoconsument heeft de Amerikaanse beslissing voorlopig geen gevolgen, maar dat kan veranderen wanneer er een militair conflict met China over Taiwan ontstaat. Dan kan de onderdelenlevering of software-updates iin het gedrang komen.
Voor de zakelijke markt liggen de kaarten nu al anders. Grote leasemaatschappijen, wagenparkbeheerders van multinationals en overheidsinstanties kijken bij hun wagenparken steeds kritischer naar compliance, reputatie en geopolitiek risico. Als interne regels voorschrijven dat bedrijven op Amerikaanse defensielijsten gemeden dienen te worden, dan kan dat de zakelijke opmars van BYD afremmen.
De Amerikaanse stap laat zien dat de spelregels voor Chinese autofabrikanten op de Europese automarkt veranderd zijn. De afgelopen jaren draaide het vooral om prijs, actieradius, laadsnelheid, garantie en uitrusting. Op al die criteria dacht met name BYD de Chinese concurrentie te kunnen verslaan. Voor brede acceptatie is dat niet langer genoeg. Vertrouwen, transparantie over software en data, grip op toeleveringsketens en geopolitieke acceptatie worden steeds belangrijker. Kan BYD ook op die criteria mooie rapportcijfers scoren? Bij de beantwoording van die vraag heeft het bedrijf nu de schijn tegen. Niet vanwege een onbestemd buikgevoel maar omdat dit te lezen valt in een veiligheidsdossier van de Amerikanen.