Aankoopsubsidie elektrische auto is onnodig, ondoordacht en ongewenst

0

Het kabinet moet miljarden euro’s uittrekken om Nederland massaal aan de elektrische auto te krijgen. Dat staat in een uitgelekt, vertrouwelijk conceptadvies van de zogeheten Mobiliteitstafel, een onderdeel van het klimaatakkoord overleg, aan het kabinet. En dat betekent concreet: vanaf 2021 voor particulieren een aanschafsubsidie van 6.000 euro. Autointernationaal.nl is er fel op tegen.

De subsidie moet ervoor zorgen dat het prijsverschil tussen een benzineauto en een elektrische alternatief kleiner wordt en wij massaal emissievrij gaan rijden. Ondanks de premie van 6.000 euro zal de auto zonder verbrandingsmotor in de aanschaf wel wat duurder blijven, maar de jaarlijkse gebruikskosten liggen lager. En elektrische auto’s zijn ook nog eens goedkoper in het onderhoud. Zo zijn de remmen minder slijtagegevoelig omdat energierecuperatie een belangrijk element van de techniek is. En een gewone auto heeft veel meer motoronderdelen, terwijl een elektrische personenwagen technisch eigenlijk een simpel ding is. Zo zijn er geen filters die je moet vervangen en is er geen olie die je moet verversen. Voor autobedrijven wordt dat een bedreiging, want zij kunnen dus ook minder verdienen aan het onderhoud.

Een mogelijk grote kostenpost bij elektrische auto’s is de vervanging van accu’s. Maar in de praktijk blijken die tot nu toe erg lang meegaan. De hybride Toyota Prius bestaat al meer dan 20 jaar en daarvan zijn de accu’s nagenoeg nooit vervangen. De capaciteit kan wel langzaam minder worden, maar vervangen is dan niet echt nodig. Mensen moeten in dat geval alleen genoegen nemen met een wat kleinere actieradius, bijvoorbeeld 350 kilometer in plaats van 400.

Consumenten zullen heel scherp gaan rekenen of ze goedkoper uit zijn met een elektrische auto. Maar ook als dat niet het geval is, zal de populariteit er van toenemen. Dat zien wij ook nu al, zonder 6.000 euro subsidie. Vorige maand was het marktaandeel van elektrische auto’s 8,9 procent. Dat is bijna 4 keer zoveel als vorig jaar. Ook nu is de consument dus best bereid om extra te betalen voor een duurdere, maar ethische meer verantwoorde want schonere elektrische auto.

Je kan je dus afvragen waarom zo’n subsidie van 6.000 euro überhaupt nodig is, gezien het sterk stijgende marktaandeel. Een deel van de toegenomen verkopen wordt weliswaar veroorzaakt doordat zakelijk rijders willen profiteren van de tot 4 procent verlaagde bijtelling. Dat kan voor modellen die duurder zijn dan 50.000 euro alleen dit jaar nog. Maar dat is zeker niet de enige verklaring. Ook de verkopen van de veel goedkopere Nissan Leaf zitten in de lift en de levertijd voor de Hyundai Kona Electric (39.195 à 44.995 euro) is inmiddels oplopen tot 1 jaar.

Er is reeds nu al sprake van een sneeuwbaleffect. De gepland 6.000 euro subsidie komt als mosterd na de maaltijd, of beter: is eigenlijk onnodig en dus weggegooid geld. De komende jaren zullen elektrische auto’s gestaag goedkoper worden. Bovendien kunnen wij een tsunami van nieuwe modellen verwachten. Voorbeelden zijn de elektrische versie van de DS 3 Crossback, een zeer aaibare hatchback van Honda en een emissieloze uitvoering van de volgende generatie Opel Corsa. Bovendien gaat Volkswagen zich met zijn volle gewicht in de kopersstrijd gooien om de gunst van koper van een elektrische auto. De overheid kan dus gerust achterover leunen, of beter: haar energie en geld steken in het uitbreiden van het aantal openbare laadpalen want daar is wél behoefte aan.

Het plan voor de 6.000 euro subsidie is zoals gezegd afkomstig van de Mobiliteitstafel. De onderhandelende partijen, het Rijk en de mobiliteitssector, zijn het volgens bronnen bijna eens over alle maatregelen. ‘Gelukkig’ zijn er onderwerpen die zó gevoelig liggen dat de gesprekken langer duren dan gedacht. Dat geeft de regering de tijd om tot bezinning te komen: kijkend naar de snelle toename van de verkoop van nieuwe, emissieloze auto’s is een aanschafsubsidie van 6.000 euro nergens voor nodig. Het is meer dan voldoende om elektrische personenwagens tot 2025 vrij te stellen van BPM, zoals nu het geval is. Ook het feit dat er geen motorrijtuigenbelasting (MTB) betaald hoeft te worden tot 2025 is een voldoende effectieve maatregel.

Dat tegelijkertijd de lasten voor eigenaren van een benzinemodel of een diesel toenemen, is niet onredelijk zolang het om een gefaseerde verhoging gaat. Het plan om de accijns op beide brandstoffen vanaf 2020 met 1 cent wordt verhoogd, en in 2023 nogmaals met 1 cent, is redelijk te overzien. Ook de verhoging van de de motorrijtuigenbelasting voor diesels en benzineauto’s kan gefaseerd worden doorgevoerd zodat de pijn in de portemonnee verzacht.

De Mobiliteitstafel (hieraan nemen deel: ANWB, 3TU, AutomotiveNL, BOVAG, De Groene Zaak, Energie Nederland, Ministerie van Economische Zaken en Klimaat, Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (toehoorder), Netbeheer Nederland, RAI Vereniging, Vereniging DOET, Stichting Natuur en Milieu, Stichting Zero Emissie Busvervoer, Vereniging van Nederlandse Auto leasemaatschappijen (VNA), Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG), RVO.nl) zegt de komende jaren te willen onderzoeken hoe elektrisch rijden zich ontwikkelt. Zij kan ook gewoon de krant lezen, of de website van Autointernationaal.nl bezoeken. Dan weten zij dat bijvoorbeeld de Nissan Leaf geen enkele verkoopstimulans meer nodig heeft: na de Volkswagen Golf en de Ford Focus is dit de populairste auto in het zogeheten C segment. Het marktaandeel van elektrische personenwagens is gegroeid van 1,4 procent in het eerste kwartaal van 2017 via 2,9 procent in hetzelfde tijdvak dit jaar naar 8,9 procent vorige maand. Dat is toch een prachtig resultaat? Waar bemoeit de Mobiliteitstafel zich nog mee?

Besteed die geplande 6.000 euro subsidie per verkochte elektrische auto liever aan zaken die echt wringen in Nederland, zoals de zorg, het onderwijs, de fileproblematiek of de beperkte beschikbaarheid van groen stroom. Als er één club is die zou moeten weten dat de verkopen van elektrische auto’s zich perfect ontwikkelen, dan is het de RAI Vereniging wel. Maar die gedraagt zich als een ‘rupsje nooit genoeg’. Zij wil alleen maar meer geld voor de sector hebben, ook als dat markttechnisch dus helemaal niet nodig is. Waar is jouw verantwoordelijkheidsbesef, RAI Vereniging? Weet jij niet dat ook de overheid elke euro maar 1 keer kan uitgeven? Vind jij het niet billijk dat het geld besteed wordt aan zaken die de meeste ondersteuning hebben. Blijkbaar niet. De RAI Vereniging gedraagt zich als een egoïst met oogkleppen op.

Degene die ook eens in de spiegel zou mogen kijken is hoogleraar Maarten Steinbuch van de TU in Eindhoven die deelneemt aan de gesprekken aan de Mobiliteitstafel. Hij stelt dat “de ons omringende landen het allemaal doen” (met ‘het’ bedoelt hij het subsidiëren van de aanschaf van een elektrische auto). Maar de hoogleraar vindt zich blijkbaar gestudeerd genoeg om de actualiteit te kunnen negeren. Dan had hij kunnen weten dat de genoemde subsidie in Duitsland een flop is: het werkt niet. In Vlaanderen wordt er amper een beroep gedaan op de subsidiepot voor elektrische auto’s.

Bij ons lukt het zonder subsidie wel. Sterker nog: voor diverse elektrische auto’s zijn er lange levertijden ontstaan. Niet alleen voor de Hyundai Kona Electric, maar ook voor de Tesla Model 3 en de Opel Ampera-e. Audi zou graag meer exemplaren van haar nieuwe e-Tron bouwen, maar kan dit niet doen vanwege capaciteitsproblemen bij haar acculeverancier. De schoen wringt dus aan de aanbodzijde, niet bij ons, de consument. Dus waarom wordt er dan door de RAI Vereniging en Steinbuch gepleit voor een subsidie van 6.000 euro alsof het niets is?

Uit onderzoek blijkt dat consumenten zich momenteel zorgen maken om zaken als de levensduur van de batterij (77 %), beschikbaarheid van oplaadstations (80 %), de snelheid van opladen (75 %) en de hoge elektriciteitsrekeningen (65 %). Zie jij in dit rijtje het woord ‘aanschafprijs’ staan? Nee, dat is geen belangrijk issue meer. Noch de actieradius: iets meer dan de helft van de consumenten (53%) is zich bewust van de geschiktheid van een elektrische auto voor dagelijks gebruik. Dus die hobbel is ook genomen. Voorlichting over zaken als de levensduur van de batterij is dus wel welkom, maar vergeet niet dat de consument dit probleem zelf zal oplossen door onderling informatie uit te wisselen. Kwestie van een praatje met de buurman die al wel een elektrische auto heeft of bezoek aan een aantal fora. Meer informatie zal de koopdrempel verlagen. En dat zal het eerder genoemde sneeuwbal effect in de verkopen verder versterken. Een aankoopsubsidie is ook om deze reden overbodig.

De plannen voor de aankoopsubsidie zijn ook onverantwoord. Zodra het plan namelijk geaccordeerd wordt, zal iedereen de aankoop van een elektrische auto gaan uitstellen tot 2021. Dit betekent 2 jaar vertraging in verbetering van het klimaat. Heeft de Mobiliteitstafel daar wel over nagedacht? Of is het zo dat de RAI Vereniging als het er op aan komt geen zier om het milieu geeft? De brancheclub heeft bovendien heel wat uit te leggen aan haar achterban (autodealers), want de restwaarde van benzineauto’s en diesels zal in de komende tijd rap tempo kelderen. Dit betekent extra afschrijvingen. En dat terwijl de markt prima functioneert als die met rust wordt gelaten.

Comments are closed.