De door Israël en de Verenigde Staten veroorzaakte oliecrisis treft de Chinese automarkt hard. De verkoop daalde in april met meer dan 20 procent ten opzichte van een jaar eerder. Vooral modellen met een benzinemotor zijn minder in trek.
Volgens gegevens van brancheorganisatie China Passenger Car Association daalde de verkoop van auto’s met 21,5 procent tot 1,4 miljoen voertuigen. Dit is het zwakste aprilcijfer sinds 2022, toen de lockdowns vanwege het coronavirus de verkoop beïnvloedden. Vooral de vraag naar conventionele personenwagens met een benzinemotor kelderde, namelijk met ongeveer een derde.
Dit zet een van de belangrijkste consumentensectoren van de Chinese economie onder steeds grotere druk. Na onroerend goed behoren auto’s tot de grootste aankopen van particuliere huishoudens. Het feit dat deze zwakte nu zo duidelijk is, wordt daarom ook gezien als een waarschuwingssignaal over de algehele staat van de Chinese economie.
De branchevereniging noemt de gevolgen van de aanval van Israël en de Verenigde Staten op Iran en de daaruit voortvloeiende olieprijsschok als de belangrijkste oorzaak. De hogere brandstofprijzen hebben de markt merkbaar beïnvloed, aldus Cui Dongshu, secretaris-generaal van de PCA. De daling van de verkoop van benzineauto’s was “relatief ernstig” en overtrof de verwachtingen.
Hoewel veel fabrikanten hopen dat elektrische auto’s van een dergelijke situatie kunnen profiteren, bleef de vraag ook naar dergelijke modellen zwak. De verkoop van voertuigen met alternatieve aandrijfsystemen (dat wil zeggen elektrische auto’s en plug-in hybride personenwagens) daalde in april met 6,8 procent. Daardoor was er geen sprake van compensatie door elektrische auto’s van de verliezen in het marktsegment voor modellen met een benzinemotor.
Hier zijn verschillende redenen voor. Ten eerste blijft het consumentenvertrouwen in China laag door de zwakkere economie. Ten tweede zijn de overheidsstimulansen verminderd: de premies voor het vervangen van oude voertuigen zijn verlaagd. Onlangs heeft Peking opnieuw een aankoopbelasting op elektrische auto’s ingevoerd.
Paradoxaal genoeg steeg het aandeel elektrische auto’s en plug-in hybrides in nieuwe registraties tot meer dan 60 procent; een recordhoogte voor China. Dit komt echter alleen doordat de verkoop minder sterk daalde dan die van modellen met een benzinemotor.
De markt is dit jaar tot nu toe zwak. In de eerste 4 maanden daalde de autoverkoop met 18,5 procent. Daardoor begint het er op te lijken dat 2026 als een verloren jaar moet worden beschouwd: de achterstand qua verkopen op 2025 is te groot om nog ingehaald te kunnen worden.
Auto-expert Li Yanwei, adviseur van dealers, ziet 2 belangrijke redenen voor de terughoudendheid om te kopen: de verzwakkende economie (met banenverlies en dalende lonen) en de gevolgen van de stijgende olieprijzen, die niet alleen de mobiliteitskosten beïnvloeden, maar ook het sentiment op de financiële markten. De omvang van de onzekerheid wordt verder geïllustreerd door een andere indicator: het aandeel van auto-gerelateerde aankopen in de totale detailhandelsconsumptie daalde in het eerste kwartaal naar 7,8 procent. Dit is het laagste cijfer in minstens 5 jaar. Tussen 2022 en 2025 schommelde het aandeel tussen 9,8 en 10,4 procent. Als het cijfer dit jaar niet weer boven de 9 procent uitkomt, denkt Li dat de auto-industrie niet alleen een seizoensgebonden tegenslag te verduren krijgt, maar geconfronteerd gaat worden met een structurele recessie.
De Chinese auto-export steeg met 112 procent
De verkoopcrisis treft nu ook toonaangevende fabrikanten van elektrische auto’s. BYD noteerde in april voor de 8ste maand op rij een afzetdaling ten opzichte van het voorgaande jaar; de verkoop daalde met 16 procent. De verkoop in het buitenland steeg echter met 71 procent.
Tesla leverde 79.478 voertuigen af vanuit de fabriek in Shanghai. Hiervan werden er 25.956 in China verkocht, een daling van 10 procent ten opzichte van het voorgaande jaar. Tegelijkertijd steeg de export vanuit Shanghai met 80 procent, omdat de fabriek onder andere markten in Zuidoost-Azië bedient.
Chinese autofabrikanten richten zich steeds meer op Europa en volgen een nieuwe strategie. De totale auto-export vanuit China steeg in april met 112 procent. Dit werd voornamelijk gedreven door de verkoop van elektrische auto’s en plug-in hybrides in het buitenland.
Analisten van Morgan Stanley verwachten ondertussen dat fabrikanten zoals Nio en Xpeng in het eerste kwartaal mogelijk weer verlies hebben geleden, na in het laatste kwartaal van het voorgaande jaar kortstondig winst te hebben gemaakt. De cruciale vraag is nu of de bedrijfsactiviteiten in het tweede kwartaal aantrekken, bijvoorbeeld door nieuwe bestellingen en de lancering van belangrijke nieuwe modellen