Uit tal van studies blijkt dat rijden met 30 km/u meer vervuiling veroorzaakt dan wanneer het tempo 50 km/u is. Beleidsmakers die de uitstoot van broeikasgassen willen verminderen, kunnen dus beter wat anders verzinnen: het verlagen van de maximumsnelheid van 50 km/u naar 30 km/u werkt dus averechts. Tenzij de veiligheid van kwetsbare verkeersdeelnemers (voetgangers, fietsers, spelende kinderen) in het geding is.
Dat het milieu niet gebaat is bij verlaging van de snelheid van 50 km/u naar 30 km/u blijkt uit diverse effectstudies. Het laatste onderzoek die het tegendeel aantoont, werd uitgevoerd door CEREMA, een gerenommeerde Franse organisatie. Daarin werd geanalyseerd welke factoren van invloed zijn op de uitstoot van broeikasgassen en luchtverontreiniging. Er werd vastgesteld dat het emissieniveau van CO2 (broeikasgas) en fijne stofdeeltjes (NOx en PM10) het laagst is bij een constante snelheid van 70 km/h. Bij 30 km/u komt daar een belangrijkste verzwarende factor bij in de vorm van motortemperatuur.
Bij een koude motor wordt er, ongeacht de snelheid, tot 25 procent meer CO2 en 20 procent meer NOx uitgestoten als gevolg van het extra verbruik van de motor als die “onder belasting” komt te staan. Maar dit speelt vooral bij zeer lage snelheden omdat de ingeschakelde versnelling een kortere overbrengingsverhouding heeft. Immers, bij een tempo van 30 km/u wordt er meestal in de tweede of derde versnelling gereden. Bij 70 km/u kan er doorgaans op geschakeld worden naar het vijfde verzet.
Volgens de onderzoekgegevens van CEREMA stoten auto’s veruit het meeste uit bij lage snelheden. Bij 10 km/u is de emissiewaarde bijvoorbeeld 300 gram CO2 per kilometer. Bij 30 km/u is dat nog 200 gram. Het zuinigst is de auto met een snelheid tussen de 60 en 90 km/u. Dan is ook de uitstoot het laagst. Daarna begint de lijn weer omhoog te lopen naar 200 gram bij de 130 km/u. Anders gezegd: Auto’s zijn bij een tempo van 30 km/u net zo onzuinig als bij 130 km/u. En jij wilt bij wijze van spreken niet weten wat de milieubelasting is bij fileverkeer (10 km/u).
Uit de studie blijkt dus dat het verkeer bij lage snelheid extra vervuiling veroorzaakt. Een tempo van 70 km/u is minder milieubelastend. En een lage snelheid kan ook worden voorkomen door de kans op fileverkeer te reduceren. Beleidsmakers kunnen dat bijvoorbeeld doen door maximaal in te zetten op een ‘groene golf’. Maar volgens CEREMA wordt het tegenovergestelde effect bereikt als er een algemene snelheidsbeperking van 30 km/u wordt ingevoerd. Dan is er sprake van negatieve gevolgen voor de luchtkwaliteit en dus ook voor de gezondheid van de bevolking.
Natuurlijk wordt het niveau van luchtverontreiniging en broeikasgasemissies het sterkst gereduceerd door de overstap naar elektrische mobiliteit. Dat wordt ook door CEREMA (of Centre d’études et d’expertise sur les risques, l’environnement, la mobilité et l’aménagement, als je dat makkelijker vindt) erkent. Maar dat is een proces van jaren. Het schrappen van zones waar niet harder dan 30 km/u mag worden gereden (zonder dat daardoor de verkeersveiligheid in het geding komt), kan met 1 pennenstreek.